Internetconsultatie over openstelling ubo-register

Geplaatst op 31 mei 2023 door Ellen Timmer

Gisteren heeft het ministerie van Financiën de internetconsultatie inzake het voorstel voor de Wijzigingswet beperking toegang UBO-registers bekend laten maken. De consultatie loopt tot 28 juni a.s.

In de aankondiging staat dat de wijziging belangrijk is voor:

UBO’s, vennootschappen en andere juridische entiteiten en trusts en soortgelijke juridische constructies die UBO-gegevens moeten registeren, Wwft-instellingen, natuurlijke personen of rechtspersonen met een legitiem belang, partijen die toegang krijgen in het belang van de naleving van sancties en het toezicht en de handhaving daarop.

en dat de wijziging de volgende inhoudt:

De beperking houdt in dat de UBO-registers niet langer voor een ieder raadpleegbaar zijn, maar enkel nog voor specifiek aangewezen partijen.

Er worden de volgende documenten aangeboden:

 

Achtergrond

Internationaal worden de ubo-registers gepromoot door overheden en aan overheden gelieerde not-for-profit organisaties, met de boodschap dat daarmee criminaliteit zou kunnen worden uitgebannen. De grote gegevensbeschermingsrisico’s voor mensen, die ontstaan door onnodige verspreiding van persoonsgegevens via de ubo-registers en door het criminaliteitsbestrijdingsonderzoek door private ondernemingen en overheden, worden door voormelde ‘transparantie’ propagandisten volledig genegeerd.

 

Op dit blog zijn berichten over het ubo-register hier te vinden.

Geplaatst in Europa, Financieel recht, onder meer Wft, Wtt, Fraude, witwasbestrijding, Wwft, Grondrechten, ICT, privacy, e-commerce, Ubo-register | Tags: , , , , | Plaats een reactie

Vernietigend rapport over Logius project

Geplaatst op 30 mei 2023 door Ellen Timmer

In april kwam het vernietigende advies van het Adviescollege ICT-toetsing over de Logius ICT-infrastructuur uit, dat ik met verbazing heb doorgelezen.

Conclusie op pagina 1:

Logius heeft de overgang naar de nieuwe ICT-infrastructuur niet eenvoudig gehouden zoals eind 2019 geadviseerd. Met de aanpak voor de nieuwe ICT-infrastructuur hebben Logius, de leverancier en BZK zich vertild. Dit maakt het migratieplan onhaalbaar.
Wij verwachten dat de overgang nog langer gaat duren dan begin 2025, de schatting in de plannen van november 2022. Het belangrijkste gevolg hiervan is, naast kostenoverschrijdingen, dat burgers en bedrijven nog langer moeten wachten op vernieuwing van de Generieke Digitale Infrastructuur (GDI), en daarmee de verbetering van de digitale dienstverlening van de overheid.

Wij zien de volgende twee hoofdredenen voor de onhaalbaarheid van het plan:
A. Aanpak voor de ICT-infrastructuur is te risicovol.
B. Organisatorische basisvoorwaarden voor migratie zijn niet ingevuld.

Advies
Als weg voorwaarts denken wij dat u stevig moet ingrijpen:
1. Laat Logius zich beperken tot een eenvoudig, bruikbaar platform.
2. Geef voorzieningen de ruimte om de best passende ICT-infrastructuur te kiezen.
3. Laat Logius steviger sturen op de migraties.
4. Zorg voor een zakelijke sturing vanuit beleid op de GDI-dienstverlening.

 

De verantwoordelijk staatssecretaris kondigde maatregelen aan, waarover iBestuur schreef: Van Huffelen moet ingrijpen bij ontwikkeling Logius ICT-infrastructuur.

Geplaatst in ICT, privacy, e-commerce | Tags: | Plaats een reactie

Artificial intelligence’s data hunger | article Richie Koch

Geplaatst op 29 mei 2023 door Ellen Timmer

Artificial intelligence’s data hunger is explained in an article by Richie Koch on the Proton blog, ChatGPT, AI, and the future of privacy (marking by me):

Massive amounts of data are required to train and improve most AI models. The more data that’s fed into the AI, the better it can detect patterns, anticipate what will come next, and create something entirely new. (…)

As AI is integrated into more consumer-facing products, there will be pressure to collect even more data to train it. And as people interact with AI more and more often, companies will likely want to collect your personal data to help your AI assistant understand how it should respond to you, specifically. (…)

For AI to avoid these types of biases and blindspots, companies will need to collect even more data than Big Tech currently does to sell personalized ads. You might not know it, but these efforts have already begun. (…)

As AI is applied to new functions, it will be exposed to more and more sensitive information, and it will become more and more difficult for people to avoid sharing their information with AI. Also, once data is collected, it’s very easy for it to be repurposed or used for something people never consented to.

The author is critical of governments’ expectations of predictive policing:

There seems to be a never-ending quest to use AI to predict crime.

The blog ends by offering Proton products, which is fine, but if the government does not allow such products the citizens do not gain anything.

Geplaatst in English - posts in English on this blog, Grondrechten, ICT, privacy, e-commerce | Tags: , | 1 reactie

EDPS TechDispatch on Central Bank Digital Currency

Geplaatst op 28 mei 2023 door Ellen Timmer

EDPS published a TechDispatch on Central Bank Digital Currency. The subject is introduced as follows:

Countries around the world are examining whether they should offer central bank money to the public not only as banknotes and coins, but also in digital form.

The fact that the majority of central banks around the world have already started exploring the possibility of launching a state-owned digital currency comes as a response to the increased adoption of digital, contactless payments, cryptocurrencies and e-commerce, further accelerated by  Covid-19, b and also due to the possibilities offered by these digital currencies as a more flexible monetary tool compared to the existing non-digital currency.

Privacy, the protection of personal data and security are amongst the most important requirements, which impact the core design choices to be taken, as well as expected citizens’ trust and acceptance.

Geplaatst in English - posts in English on this blog, Europa, Financieel recht, onder meer Wft, Wtt, Fraude, witwasbestrijding, Wwft, Grondrechten | Tags: , | Plaats een reactie

Kringloopwinkels en de bestrijding van heling | DOR & DOL

Geplaatst op 27 mei 2023 door Ellen Timmer

Enige tijd geleden werd bekend dat ook kringloopwinkels verplichtingen zouden hebben op het gebied van de nieuwe regels ter bestrijding van heling, met het Digitaal Opkopersregister (DOR). Door leden van de Tweede Kamer werden vragen gesteld. Er kwam kritiek tijdens het commissiedebat Circulaire economie van drie leden van de Tweede Kamer:

Dan iets leuks: kringloopwinkels. Ik ben persoonlijk zelf fan. Ik vind het echt een heel mooi concept, want het is een prachtig voorbeeld van een plek waar hergebruik in zijn meest pure vorm tot uitwerking komt. Maar sinds 1 april geldt een registratieplicht voor het deel van de kringloopwinkels dat niet is aangesloten bij de branchevereniging. We hebben reeds onze zorgen daarover geuit destijds, maar hoe gaat dat nu? Worden de effecten hiervan goed gemonitord? We willen natuurlijk niet dat zo’n mooie plek uiteindelijk onder de voet wordt gelopen door allerlei regels die wat ons betreft eigenlijk niet per se nodig zijn op dat vlak. Die registratieplicht zou mogelijk ook voor de milieustraat kunnen gelden. We hebben laatst een mooie wisseling gehad over die milieustraat. Ik ben ook heel blij dat we daar een motie op hebben kunnen aannemen. Maar we willen natuurlijk niet dat zo’n registratieplicht het weer gaat bemoeilijken voor mensen om het product opnieuw te gebruiken. Gaat de staatssecretaris voorkomen dat zo’n registratieplicht ook voor die straten gaat gelden? Kringloopwinkels zijn meestal ook sociaal inclusieve werkplekken, en er zijn veel circulaire beroepen, zoals reparateur of meubelmaker nodig om die circulaire economie mogelijk te maken. Goed dat daar in het programma aandacht voor is. Ook omdat ik dossierhouder mbo ben, vond ik het fijn om dat te lezen. Dus technische beroepen en de inclusie daarvan zijn ontzettend belangrijk, want er moet echt prioriteit worden gegeven aan het klaarstomen van de arbeidsmarkt voor de circulaire economie. Worden de kringlooporganisaties ook als inspiratiebron gebruikt voor andere werkgevers, gezien hun jarenlange ervaring met het bieden van waardevol werk aan mensen waarvoor het niet altijd makkelijk is om hun plek te vinden, en omdat ze ook weer kunnen bijdragen aan die circulaire economie? (…)

Dan de kringloopwinkels. Ook daar wil ik op inhaken. De kringloopwinkels zijn natuurlijk heel nuttig. Het zijn vaak particuliere initiatieven die heel praktisch werken. De boetes en de verplichtingen schijnen een strop om de nek te zijn van de kringloopwinkels, dus ik wil de staatssecretaris graag vragen om daarop te reageren.
 (…)

Voorzitter. Ik heb al iets gezegd over het belang van wetgeving en normering. Soms kan wetgeving ook doorslaan. Dat zien we op dit moment bij de kringloopwinkels met de registratieplicht. Mevrouw Bouchallikh wees er ook al op. Erkent de staatssecretaris dat de rol van kringloopwinkels heel belangrijk is in een circulaire economie en dat we die winkels, die heel vaak bemenst worden met heel veel vrijwilligers, niet moeten ontmoedigen door onnodige regels aan hen te stellen? Hoe wil zij tegemoetkomen aan de kringloopwinkels die niet aangesloten zijn bij een brancheorganisatie?


De staatssecretaris van Infrastructuur en Waterstaat laat weten dat een wetswijziging in aantocht is die de positie van kringloopwinkels moet verbeteren (markering door mij):

Staatssecretaris Heijnen: (…) Dan nog de op één na laatste vraag. Die was meteen van een aantal leden, van mevrouw Bouchallikh, van de heer Madlener en van mevrouw Van der Graaf. Hoe gaat het met de registratieplicht voor kringloopwinkels die niet zijn aangesloten bij de branchevereniging? Hoe wordt voorkomen dat die registratieplicht ook voor milieustraten gaat gelden? Dat gaat over het Digitaal Opkopersregister van mijn collega van Justitie en Veiligheid dat de politie helpt om gestolen goederen op te sporen. We hebben goed overlegd daarover. De wetswijziging die in de maak is, zal het gemakkelijker maken voor kringloopwinkels. De registratie is straks alleen maar nodig bij goederen die diefstalgevoelig zijn en voor leden van de branchevereniging alleen als ervoor betaald is bij inname of als ze traceerbaar zijn, bijvoorbeeld door een serienummer op een laptop of een framenummer op een fiets. Het ministerie van Justitie en Veiligheid onderzoekt of dat kan worden uitgebreid naar alle kringloopwinkels die de status algemeen nut beogende instelling hebben, een anbistatus. Dat ministerie brengt het ook onder de aandacht van de kringloopwinkels via een overzicht met alle feiten erop en een digitale bijeenkomst. Voor goederen die afval worden, geldt geen registratieplicht. Milieustraten vallen er dus niet onder.


 

Meer informatie:

Tweede Kamer:

Media:

 

Aanvulling 30 mei 2023
Zie ook security.nl, Minister: registratieplicht kringloopwinkels beperkt tot ‘diefstalgevoelige’ spullen.

Geplaatst in Fraude, witwasbestrijding, Wwft, Strafrecht | Tags: , | 2 reacties

Artikel A.B. Vissers en L.E.F. Pietersen over financiële surveillance voor het goede doel | Wwft, bancair sleepnet

Geplaatst op 27 mei 2023 door Ellen Timmer

In het Tijdschrift voor Sanctierecht & Onderneming verscheen het artikel Internetbankieren anno 2023: Big Brother’s watching (betaalmuur). Uit de intro bij de uitgever:

Maar het opgeven van alle privacy comes at a price. Het veronderstelt een overheid die te allen tijde het beste voor heeft met haar burgers, die niet doet aan etnisch profileren en die informatie zorgvuldig en zonder vooringenomenheid analyseert. Een overheid die haar burgers niet manipuleert en niet indoctrineert

Geplaatst in Bankrekening krijgen en behouden, Financieel recht, onder meer Wft, Wtt, Fraude, witwasbestrijding, Wwft, Grondrechten | Tags: , , , , , , , | Plaats een reactie

Anti-corruptie voorstel Europese Commissie

Geplaatst op 26 mei 2023 door Ellen Timmer

De Europese Commissie kondigde in het nieuwsbericht Corruptiebestrijding: strengere regels ter bestrijding van corruptie in de EU en wereldwijd een nieuw regelgevend voorstel aan. Het omvat zowel omkoping van ambtenaren als van bedrijfsmedewerkers. De bedoeling is om dit onderwerp Europees te harmoniseren.

Het voorstel heeft gevolgen voor de strafpraktijk (zowel overheid als strafadvocaten en hun cliënten) en ook voor de geprivatiseerde criminaliteitsbestrijding, zoals die onder meer door banken wordt uitgevoerd.

Waarom dit voorstel niet wordt geïntegreerd in het AML Package wordt mij niet duidelijk. Daar is alle aanleiding voor omdat een deel van de terminologie gelijksoortig is, bijvoorbeeld die inzake politiek prominente personen (PEP’s), die in het voorstel als volgt worden gedefinieerd (artikel 2 lid 8):

‘high level officials’ are heads of state, heads of central and regional government, members of central and regional government, as well as other political appointees who hold a high level public office such as deputy ministers, state secretaries, heads and members of a minister’s private office, and senior political officials, as well as members of parliamentary chambers, members of highest Courts, such as Constitutional and Supreme Courts, and members of Supreme Audit Institutions.

Omkoping
Veel juridische aandacht zal uitgaan naar de definities van omkoping, die in het ontwerp als volgt zijn omschreven:

Article 7 Bribery in the public sector
Member States shall take the necessary measures to ensure that the following conduct is punishable as a criminal offence, when committed intentionally:
(a) the promise, offer or giving, directly or through an intermediary, of an advantage of any kind to a public official for that official or for a third party in order for the public official to act or refrain from acting in accordance with his duty or in the exercise of that official’s functions (active bribery);
(b) the request or receipt by a public official, directly or through an intermediary, of an advantage of any kind or the promise of such an advantage for that official or for a third party, in order for the public official to act or to refrain from acting in accordance with his duty or in the exercise of that official’s functions (passive bribery).

Article 8 Bribery in the private sector
Member States shall take the necessary measures to ensure that the following conduct shall be punishable as a criminal offence, when committed intentionally and in the course of economic, financial, business or commercial activities:
(a) the promise, offer or giving, directly or through an intermediary, an undue advantage of any kind to a person who in any capacity directs or works for a private-sector entity, for that person or for a third party, in order for that person to act or to refrain from acting, in breach of that person’s duties (active bribery);
(b) the request or receipt by a person, directly or through an intermediary, of an undue advantage of any kind or the promise of such an advantage, for that person or for a third party, while in any capacity directing or working for a private-sector entity, to act or to refrain from acting, in breach of that person’s duties (passive bribery).

Andere vormen van corruptie
In het voorstel zijn ook andere vormen van corruptie opgenomen, aangeduid als ‘Misappropriation‘ (artikel 9), handel in invloed (artikel 10), misbruik van functies (artikel 11) en obstructie van justitie (artikel 12).

Witwassen van door corruptie verkregen voordelen
In het voorstel staat ook dat het verkrijgen, in eigendom hebben of gebruiken van door corruptie verkregen vermogensbestanddelen strafbaar moet worden, dat is derhalve een witwasvorm. Dat betekent dat de ambtenaar die meevaart op het schip van een corrupt persoon, op de grond strafbaar zal zijn, want dat is gebruik.

De tekst van het voorgestelde artikel 13 luidt:

Article 13 Enrichment from corruption offences
Member States shall take the necessary measures to ensure that the intentional acquisition, possession or use by a public official of property that that official knows is derived from the commission of any of the offences set out in Articles 7 to 12 and 14, is punishable as a criminal offence, irrespective of whether that official was involved in the commission of that offence.

Vreemd is dat dit strafbare feit alleen van toepassing is op ambtenaren. Verder vraag ik me af waarom het nodig is, aangezien het een vorm van witwassen is die al strafbaar is gesteld. Volgens de toelichting is dit opgenomen omdat  het makkelijker is om mensen wegens corruptievoordeel te veroordelen. Het wordt er niet overzichtelijker op, dus ik vind dit niet verstandig.

Strafbaarheid wegens onvoldoende maatregelen
Rechtspersonen zijn niet alleen strafbaar als ze welbewust de strafbare feiten plegen, maar ook wanneer zij onvoldoende hebben gedaan om de corruptie te voorkomen (artikel 16 leden 1 en 2):

1. Member States shall take the necessary measures to ensure that legal persons can be held liable for any of the criminal offences (…) committed for the benefit of those legal persons by any natural person, acting either individually or as part of an organ of the legal person, and having a leading position within the legal person (…).
2. Member States shall take the necessary measures to ensure that legal persons can be held liable where the lack of supervision or control by a person referred to in paragraph 1 has made possible the commission, including by any of the persons under his authority, of any of the criminal offences referred to in Articles 7 to 14 for the benefit of that legal person.

Het zal interessant zijn om te zien wat onder ‘lack of supervision or control‘ zal worden verstaan. Het past in de trend dat ‘nalatigheid’ (door de opsporing ruim uitgelegd) voldoende is om strafbaar te zijn. Een strafverlagende omstandigheid is (artikel 18 lid 2 sub b):

where the offender is a legal person and it has implemented effective internal controls, ethics awareness, and compliance programmes to prevent corruption prior to or after the commission of the offence;

wat mij strijdig lijkt met artikel 16 lid 2 voor zover het om maatregelen voorafgaand aan het strafbare feit gaat.

Torenhoge straffen
Er kunnen zware straffen worden opgelegd (mantra: “effective, proportionate and dissuasive“), waartoe onder meer de hoge financiële boetes behoren die in het financiële recht gebruikelijk zijn (artikel 17 lid 2 sub a):

criminal or non-criminal fines, the maximum limit of which should not be less than 5 percent of the total worldwide turnover of the legal person, including related entities, in the business year preceding the decision imposing the fine

Grondrechten
Volgens de Europese Commissie zouden in het voorstel de grondrechten van (verdachte) burgers worden gerespecteerd, ook al zitten er vele elementen in die het makkelijk maken iemand te veroordelen.

Geplaatst in Europa, Financieel recht, onder meer Wft, Wtt, Fraude, witwasbestrijding, Wwft | Tags: , , , , | Plaats een reactie

Melden beheerders van beleggingsinstellingen te weinig ongebruikelijke transacties? | Wwft, AFM

Geplaatst op 25 mei 2023 door Ellen Timmer

De AFM publiceerde het op beheerders van beleggingsinstellingen gerichte bericht AFM vraagt aandacht voor transactiemonitoring. Een antwoord op de vraag of de transacties die de beheerders zien (opname en inleg door de klanten) wel relevante informatie opleveren in het kader van de opsporing van criminele opbrengsten (‘witwasbestrijding’) is in het artikel niet te vinden. Transactiemonitoring is een bezigheid van banken en andere betalingsinstellingen, die op basis van het betalingsverkeer zich een gedetailleerd beeld kunnen vormen van hun klant.

Vreemd is dat de AFM veronderstelt dat de beheerders te weinig ongebruikelijke transacties zouden melden:

De AFM ziet een toename van het aantal meldingen van ongebruikelijke transacties door beheerders bij de Financial Intelligence Unit. Toch genereert slechts 11% van de beheerders met hun transactiemonitoring ongebruikelijke transacties.

Een onderbouwing van die veronderstelling is in het bericht niet te vinden.

Geplaatst in Financieel recht, onder meer Wft, Wtt, Fraude, witwasbestrijding, Wwft | Tags: , , , , , | Plaats een reactie

Ondermijnende stichtingen administratiekantoor / document RIEC Limburg

Geplaatst op 24 mei 2023 door Ellen Timmer

RIEC Limburg heeft op de site Kennisplatform ondermijning een inleiding over stichtingen adminstratiekantoren (staks) gepubliceerd, met als doel de bedrijfsvorm te verduidelijken en aan te geven waar op gelet moet worden in relatie tot ondermijning. Het document is niet specifiek voor de provincie Limburg.

De introductie:

Ondernemingsvorm waarbij sprake is van een splitsing van winst- en stemrecht
• Bestuurders (inclusief zittende aandeelhouders) besluiten nieuwe aandelen uit te geven
• Deze aandelen geven wel recht op winstdeling (dividenduitkering), maar niet op stemrecht.
• De aandelen, certificaten genoemd, worden beheerd in een certificatenregister.
• De winstdeling wordt vervolgens door de stichting administratiekantoor uitgekeerd aan de certificaathouders.

Het is jammer dat er geen rechtspersonenrechtspecialist heeft mee gekeken bij het schrijven van deze tekst. De eerste zin is juist, maar wat daarna volgt is onjuist, nu de rol van de besloten vennootschap waarvan de aandelen worden gecertificeerd ontbreekt.

De redenen om voor een stak te kiezen zijn te eenvoudig weergegeven in dit overzicht:

Mijn opmerkingen:

  • Anonimiteit: als aandeelhouders of certificaathouders niet in openbare registers staan, betekent dat nog niet dat ze anoniem zijn. Het bestuur van de stak hoort de certificaathouders te kennen.
  • Efficiënter beslissen: is inderdaad een reden, dat hoeft niet persé door middel van één bestuurder te zijn. Voorbeeld: 15 familieleden houden certificaten, het bestuur van de stak wordt gevormd door twee familieleden en één externe deskundige.
  • Neutraal bestuur kan een reden zijn om te kiezen voor een stak. In familieverhoudingen zie je vaak dat in het bestuur van de stak ook vertegenwoordigers van de certificaathouders aanwezig zijn. Veel belangrijker is dat als de certificaathouders niet deskundig zijn op het gebied van ondernemingen, die deskundigheid kan worden binnengehaald via het bestuur van de stak.
  • Dat er geen notariskosten bij levering van certificaten hoeven te worden gemaakt, hoeft geen voordeel te zijn. Er kunnen fouten worden gemaakt met de overdracht.
  • Bij werknemersparticipatie kan inderdaad gebruik worden gemaakt van certificaten. Het gaat dan om werknemers van de bv waarvan de aandelen zijn gecertificeerd.
  • Continuïteit: het is niet per definitie zo dat de opvolgende bestuurder van de stak door de huidige bestuurder wordt aangewezen. Er zijn diverse mogelijkheden, die in de statuten kunnen worden vastgelegd.

Over de rubriek ‘STAK en ondermijning’:

  • Het is in het notariaat gebruikelijk om ‘stichting administratiekantoor’ in de statutaire naam te zetten. Dus via zoeken in het handelsregister kan de stak ondanks de afgekorte handelsnaam altijd gevonden worden.
  • Natuurlijk kan het ubo-register worden ingezet, echter, de certificaathouders zijn geen ubo van de stak maar van de bv waarvan de aandelen zijn gecertificeerd. Het is onbegrijpelijk waarom hier over ‘anonimiteit’ wordt gesproken. Niet alle persoonsgegevens horen op straat te liggen, dat zal men bij RIEC ook weten.
  • Het ligt voor de hand dat bij iedere rechtspersoon wordt doorgevraagd – voor zover dat uit de Wet Bibob voortvloeit – wordt gekeken naar bij de rechtspersoon betrokkenen. Bij een stak zijn dat de bestuurders en de certificaathouders.
  • Geen idee wat ‘lokaal overleg’ inhoudt en welke rol gemeenten kunnen hebben. Dit voegt niets toe.

Tot slot
De RIECs doen er goed aan specialisten rechtspersonenrecht aan te trekken, die goede juridische kennis hebben en ook de praktijk van rechtspersonen kennen, zodat de kwaliteit van uitingen inzake rechtspersonen als de stak verhoogd kan worden.

Op die manier zal het makkelijker worden om reguliere rechtsvormen te onderscheiden van vehikels van malafide types.

 

NB Hoewel wordt aangekondigd dat het document ook zou vermelden waar op gelet moet worden in relatie tot ondermijning met/door staks, tref ik dat in het document niet aan.

Geplaatst in Fraude, witwasbestrijding, Wwft, Rechtspersonenrecht, Stichting en vereniging | Tags: , , | Plaats een reactie

Ondermijnende overheidssite bestaat nog steeds | zichtopondermijning

Geplaatst op 23 mei 2023 door Ellen Timmer

Onlangs kwam ik een artikel tegen waarin hoog werd opgegeven van de site zichtopondermijning.nl, een site waar ik in 2020 over heb geschreven. Een snelle blik leerde me dat de vreemde verhalen die ik in 2020 zag er nog steeds op staan. Hierna enkele aantekeningen.

Vastgoed

Verdachte stichtingen
Men is nog steeds niet goed op de hoogte van de rechtsvorm stichting en van het fenomeen van certificering [1], zo wordt verondersteld dat de bestuurder van de stichting ‘juridisch eigenaar’ daarvan is, hoogst merkwaardig, ik raad de auteurs van deze pagina aan rechten te gaan studeren en speciale aandacht aan het rechtspersonenrecht te geven.
Ook de rare ‘risico-indicatoren’ zijn er nog steeds, kijk bij ‘Kenmerken eigenaar: Rechtspersoon‘ waar de volgende soorten risicovolle rechtspersonen worden genoemd:

Profielen voor rechtspersonen die eigenaar zijn:
1. Veroordeelde eigenaar
2. Stichting met alleenbestuurder
3. Stichting met beroepsbestuurder
4. Stichting met alleen- en beroepsbestuurder

Vermoedelijk wordt met rubriek 1. een rechtspersoon bedoeld die eigenaar van vastgoed is en waarvan de eigenaar (aandeelhouder e.d.) is veroordeeld. Er worden op de site drie soorten stichtingen genoemd, die als volgt worden toegelicht:

Stichting met alleen- en beroepsbestuurder
Eigenaar is stichting (exclusief woningcorporaties) met één natuurlijk persoon als bestuurder die de enige bestuurder is van de stichting. Deze persoon bestuurt meer dan vijf stichtingen

Hier volgt uit dat iedere stichting die eigenaar van vastgoed is en één bestuurder heeft per definitie verdacht is (rubriek 2). Verder zijn alle stichtingen verdacht met een bestuurder (natuurlijke persoon) die meer dan vijf stichtingen met vastgoed bestuurt (rubriek 3). Een onderbouwing van deze ‘risico-indicatoren’ kom ik niet tegen.

Onverklaarbare woningaankopen
Helemaal vaag wordt het als er over onverklaarbare woningaankopen [2] wordt gesproken. Zo te zien denkt men op basis van gegevens uit overheidsbronnen daar iets over te kunnen afleiden, terwijl die verschillende overheidsbronnen inhoudelijk sterk verschillen.

Verdachte hypotheken
Men spreekt ook over het fenomeen van verdachte hypotheken. Dat zijn hypotheken die niet worden gegeven door een financiële instelling [3]. Deze veronderstelling lijkt me onjuist aangezien particulieren als ze leningen verstrekken hypothecaire zekerheid kunnen vragen. Natuurlijk kunnen ook criminelen leningen verstrekken, maar is de omvang daarvan zo groot dat alle hypotheken door anderen dan financiële instellingen verdacht mogen worden gemaakt?

Analyses

Gerubriceerd naar een aantal onderwerpen worden ‘analyses’ gepresenteerd, die volgens de algemene toelichting voornamelijk op CBS gegevens zijn gebaseerd. Op welke manier men tot de cijfermatige overzichten is gekomen wordt niet toegelicht, de vraag is hoe zeker de rubriceringen zijn die gepresenteerd worden, nu er meerdere niet op elkaar afgestemde bronnen gebruikt worden. In een passage over ‘onbekende eigenaren van woningen’ wordt erkend dat het cijfermateriaal niet klopte [4]. Het zou me niets verbazen als het zelfde geldt voor andere ‘resultaten’ op deze site.

Het lijkt er op dat men het nodige dubbele werk verricht, zo verwijst de pagina ‘Verdachte transacties’ naar FIU-Nederland en rijst de vraag wat men hier in de gemeentelijke praktijk aan heeft.

Het zou goed zijn als deze site eens wetenschappelijk werd geanalyseerd om te zien of de pretenties van de cijfers, bijvoorbeeld per regio, waar kunnen worden gemaakt.

Tot slot

De vraag bij al dit moois rijst waarom gemeenten zich met financiële structuren en vastgoed bezig moeten houden, terwijl het duidelijk is dat zij onvoldoende juridische kennis hebben.

 

Noten

[1] Onder het kopje ‘Hypotheken’ op de pagina ‘Mogelijk misbruik van vastgoed’  wordt verondersteld dat het deponeren van jaarrekeningen informatie over de bedrijfsvoering zou opleveren, terwijl het informatiegehalte van de publicatiestukken van kleine bv’s zeer gering is. Het verschil tussen stichtingen en kleine bv’s is op dat punt minimaal.
Ook is onjuist dat witwaspraktijken verborgen kunnen blijven als de bestuurder van een rechtspersoon een ander is dan degene die recht heeft op dividend (bij stichtingen administratiekantoor wordt het dividend door de stichting doorgegeven aan de certificaathouders).

[2] Dit wordt gedefinieerd als het kopen van een woning voor een bedrag waar de koper niet voldoende (geregistreerd) geld voor heeft en/of dat niet gedekt is door een hypotheek. In de passage staat ook “Vanaf 1 januari 2014 is het verboden om onroerende goederen te financieren met contant geld“, geen idee waar dat op gebaseerd is al zullen bij zowel notarissen als banken alle alle alarmbellen af gaan.

[3] “Er bestaat een verhoogd risico op witwassen wanneer de financier (hypotheeknemer) van een hypothecaire lening geen Nederlandse bank is, maar een rechtspersoon die niet vergund is door de AFM en/of DNB, een natuurlijk persoon of een buitenlands bedrijf“.

[4] “Sinds de update van juli 2020 bevatte het dashboard Zicht op Ondermijning een risico-indicator Onbekende eigenaar. Met dat profiel werd geprobeerd inzicht te geven in de aantallen woningen in gemeenten en wijken waarvan de eigenaar niet bekend was. Dat gebeurde op drie manieren:

1. Het fiscaalnummer van de eigenaar ontbrak in de gebruikte eigendomsbestanden;
2. Het fiscaalnummer van de eigenaar die een persoon was, kwam niet voor in de Basisregistratie Personen (BRP);
3. Het fiscaalnummer van de eigenaar die een bedrijf was (het RSIN), kwam niet voor in het Algemeen Bedrijven Register (ABR).

Een nadere analyse in samenwerking met de Belastingdienst heeft uitgewezen dat het profiel geen juist beeld gaf van onbekende woningeigenaren in de context van ondermijnende criminaliteit. De grote omvang van en dynamiek in het profiel hingen grotendeels samen met ontwikkelingen in de kwaliteit van de gebruikte administraties, een correctie op overleden woningeigenaren en de effecten van nieuwe of gefuseerde gemeenten.

Het profiel is om die reden eind januari 2021 van het dashboard verwijderd. De eerder gepubliceerde resultaten lenen zich niet voor conclusies over de aantallen woningen waarvan de eigenaar onbekend zou zijn. Neem voor verdere vragen contact op met zichtopondermijning@ictu.nl.“

Geplaatst in Fraude, witwasbestrijding, Wwft, Grondrechten, Strafrecht | Tags: , , , , , , | Plaats een reactie