De nieuwe Europese antiwitwasautoriteit AMLA [1] consulteert ontwerpregels (‘Guidelines‘) [2] waar witwasbestrijdingsplichtige bedrijven, zoals boekhouders en banken, zich vanaf medio 2027 aan moeten houden bij uitvoering van het klantenonderzoek.
De ontwerpregels gaan over het doorlopend monitoren van de activiteiten en de transacties van de klanten. Die monitoring is volgens de wetgever nodig om criminaliteitsvermoedens te kunnen detecteren, die aan de overheid moeten worden gemeld. Over de nieuwe melding van vermoedens schreef ik dit artikel.
Lees over de consultatie de aankondiging, de consultatiepagina en het consultatiedocument. AMLA organiseert op 2 juli a.s. een hoorzitting.
Doorlopende monitoring
Vanaf juli 2027 geldt de nieuwe antiwitwasverordening (AMLR) [3]. In artikel 26 AMLR is beschreven wat bedrijven die onder AMLR vallen (onder meer banken en boekhouders) moeten doen:
Artikel 26 Doorlopende monitoring van de zakelijke relatie en monitoring van door cliënten verrichte transacties
1. De meldingsplichtige entiteiten verrichten een doorlopende monitoring van zakelijke relaties, met inbegrip van de tijdens de gehele duur van een zakelijke relatie door de cliënt verrichte transacties, met als doel ervoor te zorgen dat die transacties stroken met de kennis van de meldingsplichtige entiteit over de cliënt en diens bedrijfsactiviteit en risicoprofiel, en indien nodig, met de informatie over de oorsprong en bestemming van de geldmiddelen, en met als doel de transacties op te sporen die op grond van artikel 69, lid 2, grondiger zullen worden beoordeeld.
Indien zakelijke relaties betrekking hebben op meer dan één product of dienst, zorgen de meldingsplichtige entiteiten ervoor dat de cliëntenonderzoeksmaatregelen al die producten en diensten dekken.
Indien de tot een groep behorende meldingsplichtige entiteiten zakelijke relaties onderhouden met cliënten die ook cliënt zijn van andere entiteiten binnen die groep, ongeacht of het gaat om meldingsplichtige entiteiten of ondernemingen die niet aan AML/CFT-vereisten onderworpen zijn, houden zij bij het monitoren van de zakelijke relatie met hun cliënten rekening met informatie over die andere zakelijke relaties.2. In het kader van de in lid 1 bedoelde doorlopende monitoring zorgen de meldingsplichtige entiteiten ervoor dat de relevante documenten, gegevens of informatie van de cliënt worden geactualiseerd.
De periode tussen de actualiseringen van cliënteninformatie op grond van de eerste alinea hangt af van het risico dat aan de zakelijke relatie verbonden is en mag in ieder geval niet meer dan:a) één jaar zijn voor cliënten met een hoger risico waarop maatregelen uit hoofde van afdeling 4 van dit hoofdstuk van toepassing zijn;
b) vijf jaar zijn voor alle andere cliënten.3. In aanvulling op de vereisten van lid 2 zorgen de meldingsplichtige entiteiten voor een evaluatie en, in voorkomend geval, actualisering van de cliënteninformatie wanneer:
a) de relevante omstandigheden van een cliënt veranderen;
b) de meldingsplichtige entiteiten wettelijk verplicht zijn gedurende het betrokken kalenderjaar contact op te nemen met de cliënt met het oog op een evaluatie van relevante informatie inzake de uiteindelijk begunstigden of met het oog op de naleving van Richtlijn 2011/16/EU van de Raad ( 42 );
c) zij kennis krijgen van een relevant feit dat betrekking heeft op de cliënt.4. Naast de in lid 1 van dit artikel bedoelde doorlopende monitoring verifiëren meldingsplichtige entiteiten ook regelmatig of aan de in artikel 20, lid 1, punt d), neergelegde voorwaarden wordt voldaan. De frequentie van die verificatie staat in verhouding tot de mate waarin de meldingsplichtige entiteit en de zakelijke relatie worden blootgesteld aan risico’s van niet-uitvoering en ontduiking van gerichte financiële sancties.
In het geval van kredietinstellingen en financiële instellingen wordt de in de eerste alinea bedoelde verificatie ook verricht bij elke nieuwe aanwijzing met betrekking tot gerichte financiële sancties.
De vereisten van dit lid komen niet in de plaats van de verplichting om gerichte financiële sancties toe te passen of van strengere vereisten uit hoofde van andere rechtshandelingen van de Unie of uit hoofde van nationaal recht inzake de verificatie van de cliëntenbasis aan de hand van lijsten van gerichte financiële sancties.5. Uiterlijk op 10 juli 2026 vaardigt de AMLA richtsnoeren uit over de doorlopende monitoring van een zakelijke relatie en over de monitoring van de in het kader van die relatie verrichte transacties.
(42) Richtlijn 2011/16/EU van de Raad van 15 februari 2011 betreffende de administratieve samenwerking op het gebied van de belastingen en tot intrekking van Richtlijn 77/799/EEG (PB L 64 van 11.3.2011, blz. 1).
Tot slot
De tekst van artikel 26 AMLR gaat heel ver. Het zal interessant zijn om te zien of via de antiwitwasregels een financiële surveillance maatschappij wordt gecreëerd. Ook zal moeten worden afgewacht of witwasbestrijdingsplichtige bedrijven vanwege de hoge kosten verbonden aan het klantenonderzoek nog vaker dan nu het geval is klantengroepen zullen weigeren.
De bedoelingen zijn ongetwijfeld goed. Maar of deze regelgeving met zijn excessieve bureaucratie en megalomane gegevensverwerking wel nuttig is, blijft voor mij de vraag.
Noten:
[1] Authority for Countering Money Laundering and Financing of Terrorism (AMLA).
[2] Consultation on the draft Guidelines on ongoing monitoring of a business relationship. On draft Guidelines under Article 26(5) of Regulation (EU) 2024/1624.
[3] De Anti-Money Laundering Regulation. Deze komt in de plaats van de huidige Europese richtlijnen die in Nederland zijn geïmplementeerd door middel van de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme.
Ellen Timmer - juridische artikelen en berichten 