DNB’s tech-optimisme

Geplaatst op 11 oktober 2025 door Ellen Timmer

In het bericht Europa’s Financiële Potentieel Ontgrendelen: Innovatie, Regulering en Vertrouwen laat De Nederlandsche Bank (DNB) blijken van haar tech-optimisme [*].

Dat is pas gerechtvaardigd als de cybersecurity bij overheid en financiële instellingen op orde is. Er wordt door Europa wel aan gewerkt maar veel effect zie ik nog niet. Datalekken zijn aan de orde van de dag, ook in de financiële sector.

 

[*] Aanleiding is de Engelstalige speech van DNB-bestuurder Steven Maijoor tijdens het OPTIC-evenement van de Association for Financial Markets in Europe (AFME) in Amsterdam.

Geplaatst in Europa, Financieel recht, onder meer Wft, Wtt, ICT, privacy, e-commerce | Tags: , , , , , , , | Plaats een reactie

Advertentiebedrijf moet tijdlijnkeuze gebruiker accepteren

Geplaatst op 10 oktober 2025 door Ellen Timmer

Burgerrechtenorganisatie Bits of Freedom boekte bij de rechter (uitspraak: pdf, html) een verrassende overwinning op advertentiebedrijf Meta, bekend van Facebook en Instagram. Bits of Freedom schreef Rechter in rechtszaak Bits of Freedom: Meta moet keuze gebruiker respecteren. De rechtspraak vat de uitspraak aldus samen:

Kort geding. Collectieve actie. Artikelen 25, 27 en 38 Digital Service Act (DSA). Vordering tot persistent maken van een gekozen niet-profilerend aanbevelingssysteem toegewezen. Het automatisch terugschakelen naar een profilerend aanbevelingssysteem betreft een donker patroon (dark pattern). Vordering tot het voorzien in een rechtstreeks en gemakkelijk toegankelijke keuzemogelijkheid voor een niet-geprofileerd aanbevelingssysteem ook toegewezen.

De uitspraak kreeg veel media aandacht, onder meer van het FD (betaalmuur), die meldt dat Meta in beroep gaat.

Intussen nam Meta wraak op de EU door – na het verbod op politieke advertenties dat de EU heeft uitgevaardigd – ook overheidsinformatie en campagnes van nonprofitorganisaties te blokkeren, aldus het NRC (betaalmuur).

Geplaatst in ICT, privacy, e-commerce | Tags: , , , , , , | Plaats een reactie

Surveillance firm Palantir is creeping into Europe [3]

Geplaatst op 9 oktober 2025 door Ellen Timmer

In 2020 schreef ik (artikel 1, artikel 2) over de waarschuwing van Sophie in’t Veld voor het machtige techbedrijf Palantir. Inmiddels is gebleken dat de tentakels van Palantir overal in Europa aanwezig zijn.

Follow the Money publiceerde het artikel Het Nederlandse leger doet al jaren in het geheim zaken met de omstreden techreus Palantir – net als de politie (betaalmuur) door Sebastiaan Brommersma en Rosanne Kropman.

Peter Olsthoorn volgt het onderwerp en publiceerde in de Volkskrant Ook Nederlandse politie gebruikt omstreden software van Palantir. Hij publiceerde op Netkwesties ‘Palantir maffia’ leidt de tech-staatsgreep en Zo gebruikt de politie Palantir: gevaarlijk of nuttig voor de samenleving?, met een mooie foto van Dick Schoof die verantwoordelijk was voor de aanschaf van het pakket. Zijn nieuwste Palantir artikel is: Geheim overleg Peter Thiel en Britse premier Johnson voor inzet Palantir, waarin hij verwijst naar een artikel uit The Guardian.

Op 23 september beantwoordden de minister van Veiligheid en de staatssecretaris BZK vragen over de inzet van Palantir door Nederland. In de beantwoording staat onder meer (noten verwijderd):

Voor het gebruik van de producten door de politie in de analyseomgeving ‘de Raffinaderij’ verwijs ik naar de beantwoording op de vragen van het lid Van Houwelingen over het gebruik van Palantir software. Ik hecht eraan om te benadrukken dat ‘de Raffinaderij’ geen registratiesysteem is, maar enkel een analyseomgeving waarbinnen alleen politiegegevens worden geanalyseerd. Het gaat om gegevens die door de politie rechtmatig verkregen zijn.

Over het (kortstondige) gebruik van Palantir software door de zes zuidelijke Veiligheidsregio’s ten behoeve van informatiegestuurde veiligheid is uw Kamer op 21 juni 2021 geïnformeerd. Dit gebruik is reeds in 2021 beëindigd en was op geen enkele wijze gelieerd aan de analyseomgeving ‘de Raffinaderij’. Alleen openbare en publiek toegankelijke data zijn door zes Veiligheidsregio’s gebruikt, er zijn hierbij geen persoonsgegevens geanalyseerd.

De politie analyseert alleen politiegegevens. Voor de grondslag voor het gebruik door de politie verwijs ik naar de beantwoording op vraag 10. Betrokkenen kunnen met een beroep op artikel 25 van de Wet Politiegegevens (Wpg) inzage krijgen of er persoonsgegevens over hem/haar/hen worden verwerkt. Dit gaat volgens een standaard proces dat is vermeld op de privacyverklaring die te vinden is op de website van de politie. Een inzageverzoek gaat via de regionale Privacydesk. De Privacydesk geeft echter geen inzage op systeemniveau. (…)

De data binnen ‘de Raffinaderij’ blijft strikt binnen het domein van de politie en wordt op geen enkele manier met de leverancier gedeeld. Politiedata heeft nooit in een publieke cloud van Palantir gestaan, maar altijd bij de politie zelf. De analysesoftware wordt volledig door een eigen team van de politie beheerd en gehost in eigen rekencentra in een private cloud. Indien noodzakelijk is er incidentele ondersteuning mogelijk van gescreende medewerkers van Palantir die enkel onder toezicht en ter plaatse werkzaamheden verrichten. Deze medewerkers hebben geen toegang tot de politiedata.

In Duitsland worden de ontwikkelingen door Netzpolitik gevolgd.

 

De Palantir artikelen op deze site zijn via deze tag te vinden.

Geplaatst in Grondrechten, ICT, privacy, e-commerce | Tags: , , , , , , , | Plaats een reactie

Nonprofit organisaties keren zich tegen het fenomeen ‘uiteindelijk begunstigde’ | ubo, ubo-register

Geplaatst op 8 oktober 2025 door Ellen Timmer

Onlangs is er geconsulteerd (aankondiging) over de implementatie van de nieuwe Europese antiwitwasregels, waarvan het register van ‘uiteindelijk begunstigden’, het ubo-register, deel uitmaakt.
Aan die consultatie is mee gedaan door nonprofitorganisaties, die zich in hun consultatiereactie expliciet keren tegen het ‘ubo’ fenomeen in de witwasbestrijding.

Goede Doelen Nederland

De branchevereniging van goede doelen, Goede Doelen Nederland, schrijft in hun consultatiereactie:

UBO niet relevant bij maatschappelijke organisaties zoals verenigingen en stichtingen die handelen in het algemeen belang en voldoen aan transparantie vereisten (ANBI/CBF)
Deze Implementatiewet ter voorkoming van witwassen en terrorismefinanciering (Iwt) implementeert richtlijn (EU) 2024/1640 (AMLD6). In recital 113 van deze richtlijn staat: “De specifieke aard van bepaalde juridische entiteiten, zoals verenigingen, vakbonden, politieke partijen of kerken, leidt niet tot een zinvolle identificatie van uiteindelijk begunstigden op basis van eigendomsbelangen of lidmaatschap. In die gevallen kan het echter zo zijn dat de hogere leidinggevenden op andere wijze zeggenschap over de juridische entiteit uitoefenen. In die gevallen moeten dergelijke leidinggevenden worden aangegeven als de uiteindelijk begunstigden”.

Het concept van uiteindelijk belanghebbenden past niet in de non-profitsector, die expliciet geen private belangen dient, maar publieke belangen. Een bestuurder van een ANBI zet zich per definitie in voor het algemeen nut en heeft geen economisch belang en kan dus geen UBO zijn (zie Bijlage I voor een nadere toelichting).

Voor verenigingen en stichtingen die handelen in het algemeen belang en voldoen aan transparantie vereisten (ANBI/CBF) behoeven daarom geen UBO-verplichtingen te gelden.

(…)

Bijlage I: Argumenten waarom een ANBI geen UBO kan en mag hebben

1. Het is inhoudelijk onjuist om ANBI’s te verplichten een UBO of ‘uiteindelijk belanghebbende’ aan te wijzen en te registreren in het Handelsregister. De essentie van een organisatie die de ANBI-status heeft verkregen is dat de ‘uiteindelijk belanghebbende’ het algemeen nuttige doel is waarvoor de ANBI-status is afgegeven. Dit kan uit de aard van de zaak bij ANBI’s nooit een natuurlijke persoon zijn. De eisen voor deze status zijn helder en laten geen ruimte voor misverstanden op dit punt. Daarnaast is het een ANBI wettelijk verboden om een bij de ANBI werkzame persoon bij ontmanteling recht te geven op het vermogen van de instelling.

2. Het verplicht te doen publiceren van gegevens over de ‘uiteindelijk belanghebbende’ van een ANBI kan op onjuiste wijze de privacy van betrokkenen aantasten. Hoewel bestuurders van ANBI’s geen recht mogen hebben op het vermogen van de instelling staan zij wel als zodanig geregistreerd. Er ontstaat zo dus door deze wet doelbewust onjuiste informatie over personen.

3. ANBI’s de verplichting opleggen een ‘uiteindelijk belanghebbende’ aan te wijzen en te registreren, beïnvloedt de beeldvorming en het functioneren van de filantropische sector negatief. De neiging om bij te dragen aan de sector zal afnemen. Minder mensen zullen zich bestuurlijk voor ANBI’s willen inzetten.

4. ANBI’s de verplichting opleggen een ‘uiteindelijk belanghebbende’ aan te wijzen en te registreren in het Handelsregister leidt tot onnodige verzwaring van de administratieve lastendruk. Uit recente evaluaties blijkt dat met name kleinere ANBI’s – en dat zijn er veel – nu al grote moeite hebben met de administratieve lastendruk. De registratieplicht is een onnodige verzwaring.

Vereniging Nederlandse Organisaties Vrijwilligerswerk (NOV)

De Vereniging Nederlandse Organisaties Vrijwilligerswerk (NOV) schrijft in hun consultatiereactie:

1. Allereerst willen wij stellen dat het onjuist is om van vrijwilligersorganisaties (stichtingen en vereniging, ANBI’s en SBBI’s) te eisen dat zij een UBO (uiteindelijk belanghebbende) aanwijzen en registreren in het Handelsregister. Voor de meeste vrijwilligersorganisaties geldt dat hun “uiteindelijk eigenaar” het algemeen nut is dat zij dienen en niet een persoon. Wettelijk is vastgelegd dat geen enkel individu kan profiteren van de bezittingen van een ANBI of SBBI (Sociaal Belang Behartigende Instelling) bij een eventuele opheffing. De regels hierover zijn strikt en laten geen enkele twijfel bestaan. Hetzelfde geldt voor veel verenigingen, die eveneens geen private eigenaren of individuen hebben die er persoonlijk voordeel uit halen. Voor zowel ANBI’s als verenigingen – vaak ook aangeduid als SBBI’s – leidt de verplichting tot het aanwijzen van een UBO tot verwarring en druist deze in tegen hun juridische structuur en doelstelling. Het opleggen van deze verplichting wekt zelfs wrevel.

De Europese regelgeving (de antiwitwasverordening en de zesde antiwitwasrichtlijn) biedt lidstaten expliciet ruimte om vrijstellingen of versoepelingen te verlenen bij lage risico’s. Deze lidstaatoptie is in het Nederlandse ontwerpwetsvoorstel ook opgenomen. Zo bepaalt artikel 2.1, tweede lid, van het wetsvoorstel Implementatiewet ter voorkoming van witwassen en terrorismefinanciering:

“Bij algemene maatregel van bestuur kan, met inachtneming van de artikelen 4 tot en met 7 van de antiwitwasverordening en zo nodig onder het stellen van aanvullende regels, geheel of gedeeltelijk vrijstelling worden verleend van de vereisten van de antiwitwasverordening.”

Daarnaast bevestigt de Memorie van Toelichting dat lastenluwe implementatie een belangrijk uitgangspunt is, en dat de wetgever zoveel mogelijk gebruik wil maken van vrijstellingen bij lage risico’s. Stichtingen en verenigingen die uitsluitend werken in het publieke belang en zonder winstoogmerk functioneren, behoren aantoonbaar tot deze lage-risicocategorie. Zij kennen geen aandeelhouders, geen particuliere begunstigden en vallen al onder strikte nationale regels (bijvoorbeeld bij ANBI’s en SBBI’s).

Het is daarom proportioneel en juridisch verdedigbaar dat Nederland van deze lidstaatoptie gebruikmaakt en stichtingen en verenigingen geheel of gedeeltelijk vrijstelt van de verplichtingen van de antiwitwasverordening. Dit sluit beter aan bij de risicogebaseerde benadering die de Europese wetgeving zelf als uitgangspunt neemt.

Vereniging NOV vindt dat deze lidstaatoptie gebruikt moet worden.

Ook tegen andere aspecten van het ubo-gebeuren maakt NOV bezwaar, zoals de bizarre bureaucratie die het met zich mee brengt en de problemen met banken. Lees de uitvoerige reactie.

Begrijpelijke kritiek

De kritiek van Goede Doelen Nederland en het NOV is goed te begrijpen. Een behoorlijke onderbouwing van de noodzaak om in de echte nonprofit uiteindelijk begunstigden aan te wijzen ontbreekt.

 

 

Lees de artikelen op deze site over de ubo in de nonprofit.

Geplaatst in Financieel recht, onder meer Wft, Wtt, Fraude, witwasbestrijding, Wwft, Grondrechten, Ubo-register | Tags: , , , , , , , , , | 1 reactie

Het wordt spannend met chatcontrol

Geplaatst op 7 oktober 2025 door Ellen Timmer

De EU is nog steeds bezig met het onverstandige chatcontrol plan, dat inhoudt dat de internetgiganten en een groot aantal andere software bedrijven (zoals messagingaanbieders whatsapp en signal) de communicatie van hun gebruikers moeten doorzoeken op kinderporno. Nederland heeft zich in het verleden tegen het voorstel gekeerd na advies van de AIVD.

Het laatste nieuws is dat er kritiek is van bedrijven, op security.nl verscheen het bericht Europese mkb-bedrijven vrezen economische gevolgen van chatcontrole en Netzpolitik publiceerde Internetunternehmen fürchten, dass Chatkontrolle Innovation erstickt.

Informatie over de laatste ontwikkelingen is te vinden bij onder meer: security.nl, Netzpolitk, EDRi.

 

Mijn artikelen zijn te vinden via de chatcontrol tag.

 

Aanvulling 24 november 2025
Inmiddels is het voorstel zoals er begin oktober lag afgeblazen, maar de discussie gaat door, aangezien er nog steeds EU-landen zijn die via een (riskante) omweg hetzelfde willen bereiken, zie op security.nl dit en dit.

Geplaatst in Grondrechten, ICT, privacy, e-commerce | Tags: , , , , , , | Plaats een reactie

Donateursbelangen neemt deel aan internetconsultatie over wetsvoorstel afkoelperiode colportage

Geplaatst op 7 oktober 2025 door Ellen Timmer

De organisatie die opkomt voor belangen van donateurs, Stichting Donateursbelangen, heeft mee gedaan aan de internetconsultatie over het wetsvoorstel afkoelperiode colportage. De aankondiging van de consultatie is hier te vinden. Er zijn elf reacties openbaar gemaakt, waarvan het commentaar van Donateursbelangen er één was.

Donateursbelangen maakt bezwaar tegen de voorgestelde colportage uitzondering voor goede doelen.

De organisatie schrijft:

De missie van Stichting Donateursbelangen is het vertrouwen tussen gevers en goede doelen versterken. Een transparante, efficiënte, effectieve en controleerbare filantropische sector draagt bij aan het creëren en behouden van vertrouwen bij donateurs.

Door invoering van nieuwe regels binnen het wetsvoorstel voor deur- en straatverkoop moeten consumenten volgens het ministerie van Economische Zaken beter beschermd worden tegen misleiding. Dit is terecht omdat uit diverse onderzoeken blijkt dat consumenten maar ook donateurs die geld geven aan goede doelen nog steeds misleid worden door niet de volledige informatie te geven tijdens het verkoopgesprek. Nog steeds geldt dat doelbewust consumenten en donateurs iets aangesmeerd wordt waarvan de consument of donateur tijdens het tekenen niet volledig op de hoogte is. Erger nog, potentiële donateurs die aangeven alleen eenmalig te willen geven wordt in de misleidende gevallen een doorlopende machtiging aangesmeerd.

In het wetsvoorstel is een uitzonderingspositie voor goede doelen opgenomen. Deze uitzondering moet direct van tafel omdat juist uit onderzoek blijkt van Stichting Donateursbelangen en de Consumentenbond dat bij het aangaan van een donateurschap zeer veel misleiding plaatsvindt door de door goede doelen ingehuurde wervingbureaus en er bijvoorbeeld en onder andere NIET erkende machtigingen worden verwerkt waarbij donateurs handtekeningen moeten plaatsen die niet erkend zijn door Betaalvereniging Nederland.

De uitzondering voor goede doelen moet alsnog geschrapt worden in de wet omdat goede doelen via fieldmarketingbureaus potentiële donateurs misleiden aan de deur en op straat. Goede doelen staan samen met hun branchevereniging Goede Doelen Nederland op het standpunt dat iedere donateur nagebeld wordt en op ieder moment op kan zeggen. Dat klinkt mooi, maar de werkelijkheid is weerbarstiger. Eenmaal donateur geworden geldt dat je er ook niet meer makkelijk vanaf komt en al kom je van je donateurschap af waar je niet meer achter staat dan wordt alleen de incasso stopgezet en niet jouw “klantrelatie” zoals goede doelen dit noemen. Ondanks het stopgezet krijgen van jouw donatie betekent dit dat je altijd en minimaal 3 jaar benaderd kunt worden door goede doelen zolang je geen gebruik maakt van het recht van vergetelheid. Goede doelen bieden deze optie bij het opzeggen niet aan, alleen de incasso wordt stopgezet. De keuze om ook goede doelen een uitzonderingspositie te geven op de klantrelatie is eveneens een verkeerde keuze geweest. Donateurs geven gratis geld weg en behoren helemaal niet als debiteur in welke administratie dan ook vastgelegd te worden. Een donatie is een gift zonder tegenprestatie.

Uit onderzoek van Stichting Donateursbelangen blijkt:

1. Er vindt misleiding plaats waarbij door wervingsbureaus aangegeven wordt dat er eenmalig gegeven kan worden als een donateur aangeeft alleen eenmalig te willen doneren. De donateur weet niet dat hij/zij voor een vast donateurschap dat maandelijks

geïncasseerd wordt vastgelegd wordt en daarbij zelf actie moet ondernemen om weer van dit donateurschap af te komen.

2. Wervingbureaus laten donateurs “digitale” handtekeningen zetten die helemaal niet erkend zijn en worden door Betaalvereniging Nederland. Zo moeten sommige donateurs verplicht het mobiele telefoonnummer delen waarop de colporteur dan een SMS-code toestuurt die de donateur op moet lezen en wat opeens de digitale handtekening blijkt te zijn onder een donateursovereenkomst.

3. Er is geen afkoelperiode waarbij donateurs die onder druk op straat of aan de deur ja hebben gezegd alsnog informatie kunnen inwinnen waar ze nu daadwerkelijk ja tegen gezegd hebben. Goede doelen die nabellen bevestigen alleen telefonisch datgene wat ook door het wervingsbureau is gezegd en e-mails met bevestiging bevatten, zo blijkt uit onderzoek waar de misleiding plaatsvindt, informatie die nooit door de donateur zelf aangevinkt is op een tablet van de werver. Er zijn wervers die dit zelf voor de donateur aanvinken.

4. Donateurs die terug willen komen op een donatie kunnen dit doen door contact op te nemen met het desbetreffende goede doel. Wat blijkt? Goede doelen weten vaak niet eens dat deze mensen donateur bij ze zijn omdat de wervingsbureaus slechts 1x in de 2 weken de persoonsgegevens van nieuw geworven donateurs delen. Dit levert bizarre situaties op waarbij een donateur het donateurschap wil opzeggen bij een goed doel maar waarbij het goede doel niet weet dat deze persoon donateur is geworden. Een voorbeeld uit de praktijk waarbij Stichting Donateursbelangen een en ander begeleid heeft voor een donateur: We proberen natuurlijk altijd met de opgegeven gegevens een opzegging in orde te maken. Echter komen zowel het e-mailadres als de adresgegevens niet voor in ons bestand, hebben we meer dan 60 donateurs met de achternaam ***** en staat geen enkele hiervan geregistreerd met het initiaal L of uw voornaam. Het is helaas dus niet mogelijk met deze gegevens de opzegging in orde te maken. Na het delen van de volledige informatie en de melding dat de donateur in kwestie via colportage aan de deur donateur is geworden komt de reactie terug: Als het het om een donateurschap gaat afgegeven aan de deur, dan hebben wij uw gegevens nog niet ontvangen van het wervingsbureau. In dit geval zou het fijn zijn indien u een welkomstmail (een gewone e-mail, geen pdf) ontvangen heeft, kunt u deze dan aan ons terugsturen? Dan weten wij bij welk wervingsbureau wij u moeten afmelden. Het is natuurlijk raar dat er iets afgemeld moet worden bij een wervingsbureau omdat de donateur benaderd wordt en is door het goede doel aan de deur. Het goede doel is de opdrachtgever en bewoners weten niet anders dan dat ze direct bij een goed doel donateur zijn geworden.

5. Opzeggen bij goede doelen is op dit moment een farce. Hier komen wij hieronder uitgebreider op terug.

6. Er vindt geen handhaving bij misleiding door goede doelen plaats door het CBF. Er is geen officieel toezicht op goede doelen rondom fondsenwerving vanuit de overheid. De goededoelensector is zelfgereguleerd. Het CBF verstrekt de CBF-Erkenning aan goede doelen die zich vrijwillig laten toetsen op basis van normen bepaald door de Commissie Normstelling. Tot voor 2025 bestonden er geen normen die aangeven hoe goede doelen behoren te fondsenwerven en erger kwam het hele woord donateur of gever niet voor in de normen. Door lobby vanuit Stichting Donateursbelangen geldt dat na drie jaar na aanvang van onze stichting er eindelijk sinds januari van dit jaar 2 normen toegevoegd zijn in het belang van de gever en donateur. Echter geldt dat handhaving op deze normen bij geconstateerde misleiding niet plaatsvindt door het CBF en het CBF op basis van de nieuwe normen aangeeft dat het pas vanaf 2026 zal gaan handhaven maar dat andere aangepaste normen prio hebben bij handhaving. De kans dat het CBF, dat mede gefinancierd wordt op basis van opbrengsten uit fondsenwerving, gaat handhaven rondom misleiding bij fondsenwerving waarbij de eindverantwoordelijkheid bij de goede doelen ligt lijkt vooralsnog klein.

Opzeggen bij goede doelen is op dit moment een farce.

Omdat goede doelen bij het opzeggen van een donateurschap alleen de incasso stopzetten geldt dat donateurs die eenmaal JA hebben gezegd tegen een donateurschap geworven aan de deur opeens “klant” zijn geworden bij het goede doel en er een klantrelatie volgens goede doelen blijkbaar is ontstaan. Als via een door het goede doel ingehuurd wervingsbureau, waarbij niet alle informatie is gedeeld belangrijk voor de gever, de donateur besluit om binnen 14 dagen het donateurschap op te zeggen dan geldt dat alleen de incasso stopgezet wordt. Donateurs zijn ondanks dat ze NOOIT of alleen 1, 2 of 3 maanden geld gedoneerd hebben opeens klant bij een goed doel terwijl een gift iets is zonder tegenprestatie, een gift is een cadeau.

Om bovenstaande reden is Stichting Donateursbelangen eind 2023 met een gratis en privacy-vriendelijke opzegservice gekomen voor donateurs waarbij direct naast het stopzetten van de incasso ook gevraagd wordt om het recht van bezwaar/verzet en het recht om vergetelheid omdat naar onze mening opzeggen betekent dat je de volledige relatie en niet alleen de incasso bij een goed doel opzegt. Zolang goede doelen haar donateurs niet de mogelijkheid bieden een keuze te maken wat men wil opzeggen, de incasso, de communicatie of de relatie met het goede doel, blijft Stichting Donateursbelangen particulieren helpen gratis en privacy-vriendelijk het donateurschap en relatie met het goede doel te beëindigen.

Sinds 7 april 2025, zo’n 5 maanden geleden, vraagt Stichting Donateursbelangen optioneel via haar gratis opzegservice om de reden van opzeggen bij donateurs. Dit heeft Stichting Donateursbelangen toegevoegd aan de opzegservice omdat een CBF-Erkend goed doel dit graag wilde, zeker als het om overlijden donateur gaat, zo gaf men aan. Wij delen hieronder na korte inventarisatie wat opmerkingen over het opzeggen bij een goed doel sinds 7 april. Dit laat zien dat mensen daadwerkelijk naar onze mening misleid worden bij huis-en-huis werving en telkens als ze aangeven eenmalig te willen doneren wordt aangegeven dat dit kan maar ze worden gewoon vastgelegd als maandelijkse donateurs.

Rode draad is dat het merendeel zich misleid voelt door de colporteur en fieldmarketeer en men alleen akkoord wilde geven voor een eenmalige donatie en geen vast donateurschap via doorlopende incasso’s. (…)

Samengevat

1. Je zegt JA tegen colporteur/fieldmarketingbureau aan de deur of op straat om een donateurschap bij een goed doel aan te gaan.

2. Je wilt hierop terugkomen omdat je misleid bent of niet alle informatie hebt ontvangen, er is geen afkoelperiode, en goede doelen zeggen dat je altijd PER DIRECT kunt opzeggen.

3. Je wilt PER DIRECT opzeggen maar dit kost je als donateur zeer veel moeite (je mag bij veel goede doelen alleen tijdens werkdagen telefonisch opzeggen wat niet 24/7 en dus niet DIRECT is) en uiteindelijk geldt dat je helemaal NIET kunt opzeggen omdat alleen de incasso stopgezet wordt en de “klantrelatie” blijft bestaan en goede doelen je opeens blijvend mogen informeren en lastig vallen. Opzeggen bij goede doelen is op dit moment een farce.

4. Goede doelen mogen nu, ondanks dat je hebt opgezegd, nooit geld gedoneerd hebt aan het goede doel, je alsnog blijvend benaderen. Daarnaast sta je als debiteur in de boekhouding en geldt een 7 jaar fiscale bewaarplicht geven goede doelen aan.

5. Via de gedeelde persoonsgegevens worden, ondanks dat je direct en binnen korte termijn opgezegd hebt, donateurs geprofileerd en gesegmenteerd op basis van verplicht gedeelde postcode + huisnummer door bepaalde goede doelen.

Tegenprestatie bij een gift?

Een gift hoort zonder tegenprestatie te zijn. Echter geldt dat donateurs bij het gratis weggeven van geld inmiddels zeer veel tegenprestaties moeten leveren in de vorm van het verplicht en onbewust delen van persoonsgegeven die na opzeggen ook NIET verwijderd worden door goede doelen en als je wilt opzeggen als donateur geldt dat je vaak dit alleen kunt op de manier waarop het goede doel dirigeert dat je moet opzeggen wat niet in lijn met de Wet van Dam is.

Conclusie

De afkoelperiode is juist noodzakelijk in de goededoelensector omdat de goede doelen door de uitzonderingspositie veel meer mogen dan commerciële bedrijven en je jezelf kunt afvragen, op basis van de vele klachten en reden van opzeggen, of goede doelen wel zo ethisch handelen en hier niet doelbewust op aangestuurd wordt.

Oproep

Zorg dat de afkoelperiode ook voor goede doelen gaat gelden of doe datgene wat de Consumentenbond vraagt: De Consumentenbond wil het liefst een totaalverbod op colportage, zie: https://www.consumentenbond.nl/nieuws/2025/deurverkopers-negeren-massaal-gedragsregels
Als de afkoelperiode niet voor goede doelen gaat gelden en de uitzonderingspositie blijft bestaan roept Stichting Donateursbelangen net als de Consumentenbond het ministerie van Economische Zaken op tot een totaalverbod op colportage, ook voor goede doelen.
Zo’n totaalverbod is wellicht niet noodzakelijk zolang en minimaal de afkoelperiode ook voor goede doelen gaat gelden.

 

Gebruikte bronnen:

* De Consumentenbond wil het liefst een totaalverbod op colportage: https://www.consumentenbond.nl/nieuws/2025/deurverkopers-negeren-massaal-gedragsregels

* Onderzoek naar toezicht op goede doelen in Nederland: https://www.donateursbelangen.nl/onderzoeksrapport-detail?recordId=g7EK4zQMBLOLaD

* Privacyschendingen door het Rode Kruis op basis van verplicht delen postcode+huisnummer bij een donatie: https://www.donateursbelangen.nl/signaal/privacyscheningen-door-het-rode-kruis/r/AamYJANCTQH5eb

* Onderzoek en resultaten fondsenwervingsethiek vanuit het standpunt van de donateur, zie: https://journals.sagepub.com/doi/abs/10.1177/08997640251314376 Fundraising Ethics: Toward an In-Depth Understanding of Individual Donors’ Perceptions.

* ACM > Verkoop aan de deur grote ergernis voor consumenten: https://www.acm.nl/nl/publicaties/verkoop-aan-de-deur-grote-ergernis-voor-consumenten

* Goede doelen werven zodanig dat het geefvertrouwen wordt geschaad + reactie Betaalvereniging Nederland: https://www.donateursbelangen.nl/signaal/goede-doelen-werven-zodanig-dat-het-geefvertrouwen-wordt-geschaad/r/I1omqXjOBmTat1

* Er worden geen erkende machtigingen verwerkt bij huis-aan-huiswerving: https://www.donateursbelangen.nl/signaal/er-worden-geen-erkende-machtigingen-verwerkt-bij-huis-aan-huiswerving/r/FDnG8UTbtrEA6x

* Ondanks belofte eenmalig geld af te schrijven toch een maandelijks donateurschap aangegaan aan de deur: https://www.donateursbelangen.nl/signaal/signaal%3A-ondanks-belofte-eenmalig-geld-af-te-schrijven-toch-een-maandelijks-donateurschap-aangegaan-aan-de-deur/r/1iYrZen1bX9Lxe

* Tweede keer via incasso geld afgeschreven bij donateur ondanks belofte dat het eenmalig zou zijn: https://www.donateursbelangen.nl/signaal/tweede-keer-via-incasso-geld-afgeschreven-bij-donateur-ondanks-belofte-dat-het-eenmalig-zou-zijn/r/t5QMKvZBH15ups

* Podcast de donateur aan het woord waarbij deze donateur misleid is aan de deur met al datgene wat hierboven vermeld is: https://open.spotify.com/episode/3ais3JZnDdtMO3eISgip7M

Geplaatst in Financieel recht, onder meer Wft, Wtt, Not-for-profit | Tags: , , | Plaats een reactie

Binnenkort krijg je geen papieren gebruiksaanwijzing meer

Geplaatst op 6 oktober 2025 door Ellen Timmer

De Europese Commissie heeft een voorstel gedaan (pdf) waarin onder meer “Digital by Default” voorkomt, in het Nederlands “‘standaard digitaal’-beginsel” genoemd. Het voorstel kan tot gevolg hebben dat de vele Europese burgers die onvoldoende of niet digitaal vaardig zijn geen gebruiksaanwijzing bij hun product meer krijgen.
Voorgesteld wordt om de verplichting van papieren informatiedocumenten uit de productwetgeving te schrappen. Daarnaast krijgen fabrikanten ook de mogelijkheid om gebruikers digitale i.p.v. papieren gebruiksaanwijzingen te verstrekken.

Inmiddels heeft de Europese Raad haar standpunt bepaald, zie dit persbericht, waaruit blijkt dat de belangen van bedrijven voorop staan. Kennelijk moeten daar de belangen van burgers voor wijken en speelt de Europese toegankelijkheidsregelgeving (EAA) geen rol.

Over de nieuwe regels schreef heise een artikel (Duits, Engels).

Geplaatst in Grondrechten, ICT, privacy, e-commerce | Tags: , , , , | 2 reacties

EDRi and other NGOs in an open Letter: The European Commission and Member States must keep AI Act national implementation on track

Geplaatst op 5 oktober 2025 door Ellen Timmer

EDRi announced:

Open Letter: The European Commission and Member States must keep AI Act national implementation on track

EDRi, along with a broad coalition of civil society organisations, demands urgent action from the European Commission and Member States to ensure that the rights enshrined in the AI Act do not remain hollow promises, but that the Commission and Member States act decisively and immediately to ensure the timely national implementation of the AI Act now.

Member States are missing implementation deadlines as the Commission cheers them on

31 Civil society organisations are highly concerned that despite the deadline for Member States to enact the EU Artificial Intelligence (AI) Act and designate competent national authorities expiring, almost no Member State has fulfilled these critical obligations. This is especially worrying considering that the Commission’s planned digital omnibus is threatening to deregulate and delay the implementation of the AI Act.

We are calling on the European Commission to keep their commitment to the AI Act by ensuring its timely implementation and enforcement, both at the EU and national levels, without delaying or reopening the legislation. Further, the Commission should use their oversight powers to urge Member States to pass implementing laws and designate and sufficiently resource national competent authorities without further delay.

Member States must prioritise national implementation and pass implementing legislation this year to ensure the protection of people’s rights. Additionally, to ensure well-functioning oversight and enforcement of the AI Act, Member States should ensure that national AI governance structures are well-resourced, officially designated, and that civil society is actively engaged and embedded in them.

The Commission and Member States need to act decisively and immediately to ensure the timely national implementation of the AI Act. Otherwise, the rights enshrined in the AI Act remain hollow promises.

The full open letter, that was signed amongst others by Bits of Freedom, is here.

Geplaatst in English - posts in English on this blog, Europa, Grondrechten, ICT, privacy, e-commerce | Tags: , , | Plaats een reactie

Statewatch | More profiling and surveillance under new EU anti-money laundering rules (on Privacy First’s consultation response)

Geplaatst op 4 oktober 2025 door Ellen Timmer

Statewatch paid attention to Privacy First’s constribution to a Dutch consultation on the implementation of the new European anti-money laundering legislation (AML Package). Read the article More profiling and surveillance under new EU anti-money laundering rules, with the following introduction:

Last year, the EU adopted new rules against money laundering and terrorist financing. Member states are currently implementing the rules that will come into force in July 2027. Dutch non-governmental organisation Privacy First is calling for safeguards to prevent unchecked surveillance, monitoring and profiling.

Geplaatst in English - posts in English on this blog, Europa, Financieel recht, onder meer Wft, Wtt, Fraude, witwasbestrijding, Wwft, Grondrechten, ICT, privacy, e-commerce | Tags: , , , , , , , | Plaats een reactie

Onveilig stemmen vanuit het buitenland

Geplaatst op 3 oktober 2025 door Ellen Timmer

Nederlandse stemmers in het buitenland kunnen per brief stemmen. De pagina van de gemeente Den Haag (waar Nederlanders in het buitenland onder vallen) beschrijft de gang van zaken rondom het stemmen per brief. De Nederlander moet het briefstembewijs en het stembiljet opsturen, samen met een kopie van het Nederlandse paspoort of ander identiteitsbewijs [*].
Het briefstembewijs en het stembiljet kunnen worden opgestuurd in de ter beschikking gestelde oranje retourenvelop (dan weet iedereen dat er identiteitsgegevens in de envelop zitten, slim!) of een zelf gemaakte retourenvelop.

Een lezer uit het buitenland attendeerde me op deze onveilige praktijk van de Nederlandse overheid:

De Nederlandse regering heeft nog niks veranderd aan het stembeleid voor kiezers vanuit het buitenland, lees dit.
Nou ja, de enige wijziging is, dat de knaloranje envelop niet meer verplicht is.😀

maar is niet van plan om een kopie identiteitsbewijs per post op te sturen. Die lezer vindt het veiliger om iemand een volmacht te geven:

Zelf heb ik de moed opgegeven: de laatste keer heb ik iemand in NL een volmacht gegeven. Voor deze procedure moet ook een kopie paspoort worden ingeleverd, maar dit gaat via een beveiligde uploadomgeving.

Het valt de lezer op dat overal kopieën van paspoorten voor worden gevraagd:

Het vreemde is ook wel, dat voor elke wijziging in het Register Niet Ingezetenen een kopie paspoort ingeleverd moet worden. Adres gewijzigd? Kopie paspoort. Voor een andere verkiezing aanmelden? Kopie paspoort.

Het maakt duidelijk dat de Nederlandse overheid op digitaal gebied niet volwassen is. Het is te hopen dat het stadium van volwassenheid ooit bereikt zal worden.

 

 

[*] Zie de uitleg, nr. 5.: “Maak een kopie van uw Nederlandse identiteitsdocument. Deze moet nog geldig zijn op 15 september 2025. Een Nederlands identiteitsbewijs kan zijn:
a. een geldig Nederlands paspoort
b. een geldige Nederlandse identiteitskaart
c. een geldige Nederlandse identiteitskaart van Aruba, Curaçao of Sint Maarten waarop de Nederlandse nationaliteit staat vermeld
d. een geldige identiteitskaart van Bonaire, Saba of Sint Eustatius waarop de Nederlandse nationaliteit staat vermeld“

Geplaatst in Grondrechten, ICT, privacy, e-commerce | Tags: , , , , | 1 reactie