Terwijl in Nederland het bancaire sleepnet is uitgesteld in afwachting van de nieuwe Europese antiwitwasverordening (AMLR), heeft de Belgische regering plannen om sleepnetwetgeving aan te nemen, zo wordt op de website stopmoneycontrol.be gezegd. De site is een campagne van Ministry of Privacy, in samenwerking met Vincent Van Quickenborne & Mathieu Michel, ondersteund door de advocatenkantoren Sansen International Tax Lawyers en Deloitte Legal,zo blijkt uit deze pagina. Op de site schrijven ze waar het over gaat:
De regering wil AI loslaten op de bankrekeningen, effectenrekeningen en cryptorekeningen van 11 miljoen Belgen én onze ondernemingen. Kort gezegd: iedereen is schuldig en elke transactie verdacht. Dit is hét stokpaardje van Vooruit. Uiteraard moet fraude worden aangepakt. Dat doe je door gerichte controles tegen potentiële fraudeurs. Niet via algoritmes die alles en iedereen continu controleren. Dat is niet één maar veel bruggen te ver.
De groep wil daar tegen in gaan:
We trekken wederom naar het Grondwettelijk Hof. We vinden dat fraude moet wordt bestreden, maar wel door gedegen recherchewerk, en niet door illustere algoritmes en ‘AI’ van de fiscus.
Op security.nl is een artikel over het initiatief verschenen, waarin diverse tegenstanders worden geciteerd.
VRT schreef op 11 december jl. dat er die dat in het Belgische parlement over het voorstel zou worden gestemd. Er lijkt inderdaad gestemd te zijn.
Aangenomen tekst van het wetsontwerp houdende diverse bepalingen
De aangenomen tekst is hier (pdf) te vinden [*]. Op pagina 37 en 38 is een tekst te vinden over ‘Wijziging van het Wetboek diverse rechten en taksen om bepaalde ambtenaren toegang te verlenen tot het centraal aanspreekpunt van de Nationale Bank van België‘.
Als ik het goed zie is dit de relevante passage:
wat meer lijkt op een bevoegdheid om gericht gegevens op te vragen. Misschien kom ik nog een toelichting tegen.
In een document van 11 december jl. staat dat de tekst is aangenomen door de plenaire vergadering en aan de Koning ter bekrachtiging is voorgelegd.
[*] Het betreft het ‘Wetsontwerp houdende diverse bepalingen‘, oftewel ‘Projet de loi portant des dispositions diverses’.
Aanvulling 6 januari 2026
Vincent Wellens en Ken Lioen schreven het artikel Automatic data collection mechanisms for tax purposes and their potential violation of the GDPR does the FATCA case undermine the Belgian datamining proposal? Daarin schrijven ze dat het antwoord op de prejudiciële vragen die worden gesteld in de FATCA-uitspraak van het Belgische Marktenhof ook van belang kunnen zijn voor de nieuwe Belgische wet, die door de auteurs als volgt wordt beschreven:
On a purely Belgian national level, such tax transparency has been organised and requires financial institutions to transmit a FATCA-inspired data set, including information on the account balance, to the so-called Central Point of Contact (CPC). The Belgian tax authority can only access the data held by the CPC if there is a suspicion of tax fraud or evasion. Although this system has raised several data protection concerns (including by the Belgian data protection authority (BDPA)), the system is more privacy-friendly than the FATCA/CRS mechanisms which foresee for automatic exchanges of data to the tax authorities directly, so even in the absence of any indication of tax fraud or evasion.
This is about to change. A new law adopted on 11 December 2025 allows the Belgian tax authority pseudonymised access to CPC data and integration into its data warehouse for datamining and pattern detection, also often referred in the press as “moneycontrol”.
Dat betekent dat de nieuwe Belgische wet veel verder gaat dan het gericht zoeken naar specifieke transacties.
Ellen Timmer - juridische artikelen en berichten 