In de uitzending van 14 februari jl. besteedde Saar Slegers (Argos) aandacht aan het feit dat uit een document uit 2017 blijkt dat de Rabobank op onzorgvuldige wijze onderzoek deed naar mogelijke terrorismefinanciering (wat vreemd is want terrorisme kan overal mee worden gefinancierd, ook met salaris).

Bekijk Zo spoorde de Rabobank terroristen op | “paintball, outdoorkleding en donaties aan de moskee”, met de inleiding:

Wat gebeurt er als commerciële banken terroristen opsporen? Onze redactie krijgt een kijkje achter de schermen via een geheim document van de Rabobank. Met een lange lijst van soms zeer opmerkelijke ‘kenmerken’ van hun klanten zouden medewerkers terroristen moeten herkennen. Maar sommige van deze ‘red flags’ gelden voor wel heel veel mensen. Helpt dit echt om terroristen op te sporen? En wat zijn de gevolgen voor de bankklanten?

Op deze pagina is de podcast van de radio-uitzending te vinden.

Ook zijn op deze pagina de reacties van de Rabobank en De Nederlandsche Bank (DNB) te vinden. Beiden schrijven het officiële verhaal over bestrijding van witwassen en terrorismefinanciering en beweren dat de activiteiten van banken en andere witwasbestrijdingsplichtigen zinvol zouden zijn. Op welke manier het gedaan wordt is geheim, dus kan het net zo knullig zijn als wat uit de door Argos aangetroffen documenten blijkt.

Nadere uitleg is te vinden in het artikel Rabobank discrimineerde bij klantcontroles, dat begint met:

De Rabobank zocht op basis van mogelijk discriminerende kenmerken in banktransacties naar terroristen. Dat blijkt uit een intern document van de Rabobank uit 2017, in handen van Argos. In het document is te lezen dat de bank op zoek ging naar transacties die wezen op, bijvoorbeeld, de aankoop van een visum voor Turkije, de aanschaf van islamitische kleding en aankopen bij religieuze stichtingen of boekhandels.
Volgens hoogleraar politicologie Marieke de Goede zou de lijst discriminerend kunnen werken. Veel indicatoren zijn ‘bijzonder breed’ geformuleerd. “Je zou denken dat transactiemonitoring uitgaat van abnormale patronen. Maar hier staan dingen op de lijst die eigenlijk helemaal niet abnormaal zijn.”

In het artikel Dit is de lijst waarmee de Rabobank zocht naar terrorismefinanciers beschrijven Saar Slegers en Camille Schaepman de criteria die volgens de Rabobank op terrorismefinanciering zouden wijzen:

De aankoop van een visum voor Turkije, de aanschaf van islamitische kleding, het werken in de zorgsector en het ontvangen van een Wajong-uitkering; het waren in 2017 volgens de Rabobank allemaal signalen die kunnen wijzen op terrorismefinanciering.

Het onbenul dat uit deze ‘red flags’ spreekt is tekenend voor de geprivatiseerde misdaadbestrijding.

Eerdere afleveringen Argos over bestrijding van witwassen en terrorismefinanciering door bedrijven
Argos besteedde al eerder aandacht aan bedrijven die criminaliteit moeten opsporen, bekijk / beluister:

• Helft stichtingen en verenigingen heeft problemen bank dankzij doorgeschoten anti-terrorismemaatregelen, Saar Slegers, 26 oktober 2024.
• Banken en hun risicoklanten: Hoe stichtingen de dupe zijn van anti-terrorismebeleid, Saar Slegers, 26 oktober 2024.
• ‘Hoeveel van de financiële criminaliteit detecteer je nou echt?’. Voormalig klantonderzoeker Oussama Tazi over de efficiëntie van terrorismebestrijding bij banken, Noa Kieviet en Saar Slegers, 19 april 2024.
• Discriminatie of terrorismebestrijding?, Saar Slegers, 13 april 2024.
• De banken en hun risicoklanten: een zaak voor de rechter, Allart van der Woude, 29 april 2023.

Op deze site schreef ik eerder over het onderzoek van Mara Wesseling en Marieke de Goede, die het rapport “Beleid Bestrijding Terrorismefinanciering – Effectiviteit en Effecten (2013-2016)“ publiceerden. Zij zijn daarin zeer kritisch over de vermeende typologieën en indicatoren.

Tot slot

Door deskundigen, de media en leden van het parlement is aandacht gevraagd voor het falen van de geprivatiseerde misdaadbestrijding (bestrijding van witwassen en terrorismefinanciering, naleving sanctieregels). Desondanks gaan de Nederlandse en Europese overheden door met de inadequate concepten die achter deze regelgeving schuilgaan, concepten die worden opgelegd door de informele wereldregering FATF. Deze organisatie doet alle problemen af met de term ‘unintended consequences‘ die volgens haar ‘gemitigeerd‘ kunnen worden. Er valt niets te mitigeren als de concepten onjuist zijn. Wanneer dringt dit door bij de beleidsmakers?