Wwft: een bizarre wet die daarom niet hoeft te worden nageleefd?

In een recente tuchtuitspraak over naleving van de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (Wwft) door een notaris, neemt de betrokken notaris wel heel bijzondere standpunten in. Niet alleen heeft de notaris geen cliëntenonderzoek gedaan, maar hij meent ook nog – aldus het relaas in de uitspraak – dat hij zich niets van de wet aan hoeft te trekken omdat het geen goede wet zou zijn:

De Wwft is een “bizarre” wetgeving gelet op de open normen, onduidelijkheden en het toepassen van voor grote financiële instellingen geschreven regels voor kleine beroepsbeoefenaars. De Wwft heeft evenmin haar weerslag gevonden in de vorm van een gestandaardiseerd naslagwerk.

 

Dat er kritiek op de Wwft mogelijk is, betekent nog niet dat een notaris zich er niet aan zou hoeven houden.

Opleidingsplicht
Overigens is wel apart dat met betrekking tot de naleving van de opleidingsverplichting van de Wwft in de uitspraak wordt gezegd dat dit voor alle ‘kantoormedewerkers‘ geldt. Vervolgens wordt opgemerkt: “In ieder geval dienen de dossierbehandelaars geheel op de hoogte te zijn van de laatste ontwikkelingen met betrekking tot de Wwft“.

Dat klopt niet met de huidige tekst van artikel 35 Wwft, waarin staat (essentie blauw gemarkeerd en onderstreept):

Een instelling draagt er zorg voor dat haar werknemers, alsmede de dagelijks beleidsbepalers voor zover relevant voor de uitoefening van hun taken en rekening houdend met de risico’s, aard en omvang van de instelling, bekend zijn met de bepalingen van deze wet en periodiek opleidingen genieten die hen in staat stellen een ongebruikelijke transactie te herkennen en een cliëntenonderzoek goed en volledig uit te voeren.

 

Ook de eerdere tekst van artikel 35 Wwft had een gelijksoortige inhoud. Dat is de norm waar aan getoetst moet worden, waarvan de uitspraak geen blijk geeft.

Indicatoren
Voorts valt op dat in de uitspraak het begrip ‘indicator‘ niet in de wettelijke betekenis wordt gebruikt.

In de huidige Wwft is volgens artikel 1 lid 1 Wwft een “ongebruikelijke transactie” een transactie die op grond van de indicatoren bedoeld in artikel 15, eerste lid Wwft, als ongebruikelijk is aan te merken. Vervolgens verwijst artikel 15 Wwft naar indicatoren die bij algemene maatregel van bestuur worden vastgesteld. Die indicatoren kunnen in de bijlage bij het Uitvoeringsbesluit Wwft 2018 worden gevonden.

In tabel 2 van die bijlage staan bij de “Notaris, toegevoegd notaris of kandidaat-notaris (artikel 1a, vierde lid, onderdeel d, van de wet)” de volgende indicatoren vermeld:

  • Een transactie waarbij de instelling aanleiding heeft om te veronderstellen dat deze verband kan houden met witwassen of financieren van terrorisme.
  • Een transactie van of ten behoeve van een (rechts)persoon die woonachtig of gevestigd is of zijn zetel heeft in een staat die op grond van artikel 9 van de vierde anti-witwasrichtlijn in gedelegeerde handelingen van de Europese Commissie is aangewezen als een staat met een hoger risico op witwassen of financieren van terrorisme.
  • Een transactie voor een bedrag van € 10.000,– of meer, betaald aan of door tussenkomst van de instelling in contanten, met cheques aan toonder, een vooraf betaald betaalinstrument (prepaid card) of soortgelijke betaalmiddelen.

 

Deze tekst komt overeen met wat ook vóór 15 juli 2018 (inwerkingtreding belangrijke wijzigingen Wwft) al gold.

Door de tuchtrechter worden onder meer een lage koopprijs, gebruik tussenpersoon en het ontbreken van de onderbouwing van koopsom als ‘indicator‘ aangemerkt. In werkelijkheid zijn dit feiten die – met name gecombineerd – aanleiding zijn om na te gaan of aan de hierboven genoemde eerste indicator wordt voldaan, zodat een ongebruikelijke transactie moet worden gemeld.

Onderbouwing koopprijs
In de uitspraak is vermeld dat de notaris wordt verweten dat hij bij geen van de dossiers de onderbouwing voor de hoogten van de gehanteerde koopprijzen heeft onderzocht (en daarover ook niets heeft vastgelegd in het dossier).

Dat is een punt van aandacht, nu bij de accountantskantoren accountants zich niet bezig mogen houden met het waarderen van aandelen. Dat is iets waar bij accountantskantoren alleen specialisten mee aan de gang mogen. Zou een notaris dan in staat zijn om de hoogte van een koopprijs te onderbouwen? Het is interessant hoe een jurist die koopprijs dan wel kan onderbouwen.

 

Meer informatie:

NB Dit is geen integrale analyse van deze tuchtuitspraak.

Over Ellen Timmer, advocaat ondernemingsrecht @Pellicaan

Verbonden aan Pellicaan Advocaten, http://www.pellicaan.nl/, kantoor Rotterdam, telefoon 088-6272287, fax 088-6272280, e-mail ellen.timmer@pellicaan.nl ||| Weblogs: algemeen: https://ellentimmer.com/ || modernisering ondernemingsrecht: http://flexbv.wordpress.com/
Dit bericht werd geplaatst in Bestuurlijke sancties, Dienstverlening - juridisch financieel [advocaten, accountants, belastingadviseurs e.d.], Fraude, witwasbestrijding, Wwft en getagged met , . Maak dit favoriet permalink.

2 reacties op Wwft: een bizarre wet die daarom niet hoeft te worden nageleefd?

  1. r grootveld zegt:

    Ik word hier wel verdrietig van. Want de regels zijn inderdaad dermate vaag dat, om aan de zekere kant te blijven, alles waar ook maar iets op aan te merken zou kunnen zijn, dient te worden onderzocht. Ik, als dienstverlenend boekhouder, kom daarmee in een moeilijk parket. Mij ontbreekt tijd, kennis en geld om de wet dusdanig na te leven dat ik geen risicoos loop.
    Het is formeel zo dat de wet dient te worden nageleefd. Maar als de wet zelf de naleving zo goed als onmogelijk maakt? De notaris heeft in zoverre gelijk, dat het van weinig realiteitszin getuigt om kleine en grote ondernemingen onder hetzelfde regime te brengen. Er heeft volgens mij dan ook geen enkele evaluatie plaatsgevonden betreffende de haalbaarheid.

    Een meer principieel bezwaar vind ik, dat met deze wet (en wie weet wat er nog gaat volgen) de samenleving verantwoordelijk wordt gesteld voor het weren van maatschappelijke risicoos. Een terugtredende overheid, die haar taken dwingend delegeert naar haar burgers. Dat moeten we toch niet willen. Als deze ontwikkeling doorzet, dan kun je je afvragen wat ons nog boven het hoofd hangt.
    Ik heb de vraag al eens gesteld of, als een allochtone klant terugkeert van vakantie en plotseling een baard draagt, dat aanleiding moet zijn om de overheid te waarschuwen. Straks misschien als hetzelfde geldt voor je allochtone buurman?

    • Geachte heer Grootveld,
      Zoals u weet aan de hand van mijn blog, ben ik zeer bezorgd over de wijze waarop de Nederlandse overheid opsporingstaken aan private ondernemingen uitbesteedt. De manier waarop deze notaris er mee omgaat is natuurlijk volstrekt onjuist. Als er een ‘rioollucht’ is moet je alert zijn.
      Naar mijn mening zullen de verschillende soorten ondernemingen die zich aan de Wwft moeten houden, de discussie met de overheid aan moeten gaan, om de menselijke maat terug te krijgen.
      Mvg, Ellen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s