Afpak wetsvoorstel in strijd met fundamentele rechten | NOvA advies en andere consultatiereacties

Onlangs heeft het Ministerie van Veiligheid de consultatieversie van een wetsvoorstel inzake afpakken van criminele voordelen geconsulteerd, daar schreef ik al over (1, 2).
Adviescommissies van de Nederlandse Orde van Advocaten hebben een kritisch advies over het voorstel uitgebracht, dat wordt aangekondigd in het artikel Nieuwe civiele confiscatieprocedure omzeilt strafrechtelijke waarborgen, waarin men schrijft:

Nieuwe civiele confiscatieprocedure omzeilt strafrechtelijke waarborgen
De NOvA heeft aan minister Yeşilgöz-Zegerius van Justitie en Veiligheid een wetgevingsadvies uitgebracht over het Wetsvoorstel Versterking aanpak ondermijnende criminaliteit II. Zowel qua vorm als inhoud staat de NOvA kritisch ten opzichte van dit wetsvoorstel. Het grootste kritiekpunt is dat een mogelijkheid van civiele confiscatie van goederen wordt geïntroduceerd zonder dat strafrechtelijke waarborgen van toepassing zijn.

Om de aanpak van ondermijnende criminaliteit te versterken, bevat het wetsvoorstel een aantal deelvoorstellen. De belangrijkste is de introductie van confiscatie zonder veroordeling. Hiermee zou het mogelijk worden om goederen in beslag te nemen, zonder dat daarvoor een veroordeling of een verdachte nodig is. Met deze non conviction based confiscation (NCBC) kan het OM bij de civiele rechter een procedure starten om geconfisqueerde goederen aan de staat te laten vervallen, als aannemelijk is dat die goederen afkomstig zijn (uit de baten) van criminaliteit.

Onvoldoende noodzaak
De NOvA vindt dat de noodzaak om deze procedure bij de civiele rechter te laten plaatsvinden niet afdoende is gemotiveerd. Ook komt de verhouding met het strafproces onvoldoende naar voren. De voorgestelde civiele confiscatieprocedure omzeilt de strafrechtelijke waarborgen, wat vanuit het oogpunt van rechtsbescherming ongewenst is.

Overige voorstellen
Daarnaast wordt in dit wetsvoorstel een aantal andere voorstellen gedaan die zouden strekken tot een verdere versterking van de aanpak van ondermijnende criminaliteit. Dit betreft onder meer een verruiming van de mogelijkheid tot hoofdelijke oplegging van de ontnemingsmaatregel, uitbreiding van de bestraffingsmogelijkheden voor bepaalde delicten en een wijziging van de wrakingsregeling. Ook op deze onderdelen gaat het advies van de NOvA nader in.

Veegwetconstructie
Naast de inhoudelijke kritiekpunten is de NOvA geen voorstander van de vorm van deze ‘veegwetconstructie’. Onder de noemer van de versterking van de aanpak van ondermijning wordt met dit wetsvoorstel gepoogd een veelheid aan onderwerpen te regelen, terwijl veel van die onderwerpen los van elkaar staan en niet met elkaar samenhangen. De NOvA vindt het wenselijk dat de verschillende onderdelen bij aparte wetsvoorstellen worden geregeld, zodat deze ook in de parlementaire behandeling de aandacht krijgen die ze verdienen.

Download NOvA-advies
Het volledige wetgevingsadvies van de NOvA – gebaseerd op de adviezen van de adviescommissies strafrecht, bestuursrecht, burgerlijk procesrecht en belastingrecht – is te downloaden in de juridische databank.

Andere consultatiereacties zijn gegeven door deurwaardersorganisatie KBvG (J. Nijenhuis), de Nederlandse Vereniging van Banken (Drs Y.E.M. willemsen), Universiteit van Amsterdam, Faculteit der Rechtsgeleerdheid (Prof. mr. K.J. Krzeminski) en Bureau Taskforce-RIEC Brabant Zeeland.

Waarborgen nodig
De voorstellen inzake ‘afpakken‘ (non-conviction based confiscation) passen in een wetgevende trend om het de overheid makkelijk te maken burgers hard aan te pakken [*]. Dat klinkt goed als het zware criminelen betreft en de overheid nooit fouten zou maken. Helaas leven we in een niet perfecte samenleving met niet perfecte overheidsdienaren, wat betekent dat er waarborgen nodig zijn ter voorkoming van machtsmisbruik en fouten.

 

[*] Daar onder vallen ook het concept ‘witwassen’, kleurloos opzet en de Wet Damocles.

Over Ellen Timmer, advocaat ondernemingsrecht @Pellicaan

Verbonden aan Pellicaan Advocaten, http://www.pellicaan.nl/, kantoor Rotterdam, telefoon 088-6272287, fax 088-6272280, e-mail ellen.timmer@pellicaan.nl ||| Weblogs: algemeen: https://ellentimmer.com/ || modernisering ondernemingsrecht: http://flexbv.wordpress.com/ ||| Motto: goede bedoelingen rechtvaardigen geen slechte regels
Dit bericht werd geplaatst in Financieel recht, onder meer Wft, Wtt, Fraude, witwasbestrijding, Wwft, Grondrechten, rechtsstaat e.d., Strafrecht en getagged met , , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s