Kunstmatige intelligentie: wordt de wereld er wel beter van? | WRR

Zo langzamerhand ontdekken mensen dat de toegenomen mogelijkheden van IT niet alleen maar prettige gevolgen hebben. Er zijn ook een schaduwzijden, enkele voorbeelden:

  • digitale middelen kunnen gebruikt worden om mensen te onderdrukken;
  • desinformatie wordt door private partijen op krachtige wijze via digitale kanalen verspreid; ook overheden doen dat;
  • criminelen maken in toenemende mate gebruik van digitale middelen om hun slag te slaan, cybercrime neemt jaarlijks sterk toe.

De wereld zal door digitalisering veranderen en de vraag is of er nog ruimte voor mensen blijft.

In dat verband is het nuttig om kennis te nemen van het rapport van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) over kunstmatige intelligentie (artificial intelligence, ‘AI’). Het rapport wordt door de WRR als volgt geïntroduceerd:

Kunstmatige intelligentie (AI) kent allerlei vormen en toepassingen: van gezichtsherkenning tot vertaalapps, van medische diagnoses tot anticiperen op criminaliteit, en van fraudebestrijding tot het beïnvloeden van wat we kopen, lezen en stemmen. En dat is nog maar het begin. Als Nederland zich op deze fundamentele verandering niet goed voorbereidt, is er niet alleen het risico dat kansen worden gemist, maar ook dat de samenleving opgescheept wordt met een technologie die onze belangen niet dient. Dat stelt de WRR in het rapport 105 Opgave AI. De nieuwe systeemtechnologie. (…)

AI is een systeemtechnologie, te vergelijken met elektriciteit en de verbrandingsmotor. Een systeemtechnologie heeft een grote impact op de samenleving, die vooraf niet kan worden voorzien. Om een systeemtechnologie als AI in te bedden is een integrale aanpak vereist, met intensieve betrokkenheid van de overheid. De WRR onderscheidt daarbij vijf opgaven: demystificatie, contextualisering, engagement, regulering en positionering.

Demystificatie

De beeldvorming over AI is vertekend door misplaatste angsten en overspannen verwachtingen. AI is geen kwaadaardige robot maar ook geen oplossing voor alles. Een realistische beeldvorming helpt teleurstellingen voorkomen en kan ervoor zorgen dat burgers de goede kanten van de technologie durven omarmen. Het is daarom van belang om een algemene AI-wijsheid te ontwikkelen, en ervaring op te doen met het werken met AI.

Contextualisering

AI vereist aanzienlijke veranderingen op de werkvloer, in de vaardigheden van werknemers en de bredere technische omgeving. Op dergelijke aanpassingen moet dus ook voldoende worden ingezet om te zorgen dat de technologie in de praktijk gaat werken. Daarbij is het belangrijk dat Nederland inzet op een eigen ‘AI-identiteit’, en daarnaast de vaardigheden versterkt en certificeert van mensen die met AI werken.

Engagement

Verder is maatschappelijk tegenspel nodig om te voorkomen dat de belangen van grote bedrijven dominant zijn bij de ontwikkeling van AI en sommige bevolkingsgroepen worden uitgesloten. Het maatschappelijk middenveld moet daarom worden betrokken. De overheid dient maatschappelijke organisaties daarin te ondersteunen, en zelf zorg te dragen voor een goede terugkoppeling tussen de ontwikkelaars van AI, de gebruikers en burgers die er de effecten van ondervinden.

Regulering

De overheid moet de kaders scheppen waarbinnen AI zich ten goede kan ontwikkelen. Het is daarvoor allereerst urgent dat de overheid een visie ontwikkelt op onze digitale leefwereld.  Daarnaast is regulering van AI nodig om naast de acute risico’s ook de structurele effecten van AI aan te pakken, zoalsmassasurveillance en machtsconcentratie.

Positionering

Ten slotte is ook de internationale positie van Nederland in het geding. Het is nodig om het verdienvermogen en de veiligheid van ons land te garanderen, in een wereld waarin AI steeds belangrijker gaat worden. Nederland moet zich voorbereiden op nieuwe dreigingen van buitenaf en in samenwerking met andere Europese landen werken aan eigen toepassingen, infrastructuur en regelsvanuit een geïntegreerde ‘AI-diplomatie’.

Overheid

De geschiedenis leert dat bij alle systeemtechnologieën gaandeweg de rol van de overheid groeit. De regering dient zich daarop nu al voor te bereiden. De WRR adviseert de regering te beginnen met het oprichten van een AI-coördinatiecentrum, dat politiek verankerd is via een ministeriële onderraad. Door nu in actie te komen op de vijf opgaven kan Nederland de vruchten plukken van AI – de elektriciteit van de 21e eeuw.

 

Meer informatie:

WRR 11 november 2021

Enige berichten naar aanleiding van het rapport:

 

 


Aanvulling 3 december 2021
Lees ook Wanneer kraakt de kwantumcomputer onze wachtwoorden? (FD 1 december 2021, betaalmuur).

Over Ellen Timmer, advocaat ondernemingsrecht @Pellicaan

Verbonden aan Pellicaan Advocaten, http://www.pellicaan.nl/, kantoor Rotterdam, telefoon 088-6272287, fax 088-6272280, e-mail ellen.timmer@pellicaan.nl ||| Weblogs: algemeen: https://ellentimmer.com/ || modernisering ondernemingsrecht: http://flexbv.wordpress.com/ ||| Motto: goede bedoelingen rechtvaardigen geen slechte regels
Dit bericht werd geplaatst in Grondrechten, rechtsstaat e.d., ICT, privacy, e-commerce en getagged met , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

Een reactie op Kunstmatige intelligentie: wordt de wereld er wel beter van? | WRR

  1. r grootveld zegt:

    Ik heb voor de gewone mens nog geen voordeel kunnen ontdekken van AI. Deze technologie die ronkend aan de wereld wordt verkocht komt op individueel niveau voorlopig niet verder dan het automatisch in- en uitschakelen van apparatuur. Of je drukt op een knopje en dan gebeurt er wat.
    Neen, AI zal vooral leren hoe wij allen nog verder kunnen worden gescreend. Maak op straat een beweging die niet goed verklaarbaar is uit het voorgaande en je kunt een bezoek van de veiligheidspolitie verwachten in het kader van misdaadpreventie. Die natuurlijk is geprivatiseerd en wordt betaald per geval.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s