Onvrije landen liggen niet alleen in het Midden-Oosten

Het Nederlandse parlement is  bezig met iets dat ‘onvrije landen’ wordt genoemd en dat zich vreemd genoeg lijkt te beperken tot rijke landen uit het Midden-Oosten, die financiële invloed uitoefenen in Nederland, onder meer via not-for-profit organisaties.

POCOB
De Tweede Kamer heeft medio 2019 een parlementaire ondervragingscommissie ‘ongewenste beïnvloeding uit onvrije landen’ ingesteld, die onder de naam ‘POCOB’ door het leven gaat en in juni jl. verslag heeft uitgebracht.

Waarom men een commissie heeft ingesteld die zo’n beperkte opdracht heeft, wordt mij niet duidelijk uit de brief van het presidium waarin het onderzoeksvoorstel staat. De democratisch rechtsorde wordt niet alleen ondermijnd vanuit het Midden-Oosten.

Uit het document met de onderzoeksopdracht blijkt dat het begrip onvrije landen geen internationaal erkende definitie kent:

Daarbij wordt vaak gesproken over zogenoemde «onvrije landen», hoewel er geen (internationaal geaccepteerde) definitie van het begrip «onvrije landen» bestaat. Daarvoor wordt onder meer verwezen naar onvrije, deels vrije en vrije landen volgens het «Freedom in the World rapport».

 

Verkenning ongewenste buitenlandse financiering
Er wordt in de onderzoeksopdracht verwezen naar een Verkenning naar de mogelijkheden om ongewenste (buitenlandse) financiering te beperken uit februari 2019, waarin de definitie ‘onvrije landen’ nader besproken wordt. Deze Verkenning bespreekt het Freedom in the World rapport uit 2018, waarin 49 landen als onvrij worden aangemerkt, waaronder Rusland en China. Uiteraard is er kritiek op de rubricering in het rapport mogelijk, zo is het de vraag waarom de Verenigde Staten nog op de lijst van ‘vrije’ landen staan, terwijl zij het sanctiesysteem misbruiken om mensen van het internationaal strafhof in Den Haag te sanctioneren.

De Verkenning wijst op de risico’s van de kwalificatie ‘onvrij land’ (overigens zonder te wijzen op de nadelen die nu al ontstaan door de zwarte lijsten op het gebied van de witwasbestrijding, door mij als ‘schurkenstaten‘ aangeduid).

Overigens vraag ik me af of de schimmige financiering vanuit de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk van bepaalde not-for-profit organisaties niet ook eens onderzocht zou moeten worden. Bij sommige organisaties kan sprake zijn van overheidsfinanciering van buiten de EU, die ongewenste politieke beïnvloeding in de EU tot gevolg kan hebben (voorbeeld, lees dit bericht en ook de reacties). Verder kunnen er in de EU niet-religieuze not-for-profit organisaties zijn die substantiële bedragen van rijke particulieren van buiten de EU ontvangen.

Recent is door de Minister van Onderwijs een onderzoek naar China’s invloed op het onderwijs bekend gemaakt. Het geeft aan dat er meer aan de hand is.

Tot slot
In het voorjaar van 2019 is een internetconsultatie gehouden, waarin onder meer werd voorgesteld om de namen van mensen openbaar te maken die meer dan € 15.000 aan donaties verstrekken aan een not-for-profit organisatie. Een dergelijke donateurstransparantie is zeer onverstandig en zal afbreuk doen aan de bereidheid van gegoede burgers om donaties te doen. Bovendien is bij het voorstel niet gekeken naar de omvang van de ontvangende organisatie (voor grote not-for-profit organisaties stelt € 15.000 niets voor) en bevatte het voorstel nog allerlei andere gebreken.

Het zou goed zijn als de wettenmakers creatiever en slimmer met het onderwerp om zouden gaan. Bijvoorbeeld door te beginnen met financiële bijdragen van buiten de EU boven een hogere drempel, met een relatie tot de jaarlijkse inkomsten van een organisatie.

 

Meer informatie:

In het artikel genoemde bronnen:

Commissie POCOB

  • Brief regering van 11 augustus, waarin wordt meegedeeld dat pas in het najaar van 2020 een reactie is te verwachten
  • Verslag van commissie POCOB van 25 juni 2020.
  • Document waaruit de onderzoeksopdracht van de commissie POCOB blijkt.
  • Dossier Parlementaire ondervraging ongewenste beïnvloeding uit onvrije landen.

Overig

Over Ellen Timmer, advocaat ondernemingsrecht @Pellicaan

Verbonden aan Pellicaan Advocaten, http://www.pellicaan.nl/, kantoor Rotterdam, telefoon 088-6272287, fax 088-6272280, e-mail ellen.timmer@pellicaan.nl ||| Weblogs: algemeen: https://ellentimmer.com/ || modernisering ondernemingsrecht: http://flexbv.wordpress.com/ ||| Motto: goede bedoelingen rechtvaardigen geen slechte regels
Dit bericht werd geplaatst in Financieel recht, onder meer Wft, Wtt, Fraude, witwasbestrijding, Wwft, Grondrechten, rechtsstaat e.d., Stichting en vereniging en getagged met , , , . Maak dit favoriet permalink.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s